| |
Kooperatif ve üyelerine ceza tehlikesi
Yaz ayının bunaltıcı sıcağında belki
gözünüzden kaçmıştır.
Kooperatiflerle ilgili önemli değişiklikler oldu. En
önemlisi, kooperatiflere yeni yasa ile belirlenen
bazı eksikliklerini gidermeleri için 31 Aralık 2006
tarihine kadar süre verildi. Aksi halde, kooperatife
ciddi vergi ve cezalar gelecek. Bu da kuşkusuz
üyelerin ceplerinden çıkacak.
YÖNETİCİ VE DENETÇİ
Yapı kooperatiflerinin, muafiyetten
yararlanabilmeleri için, kooperatifin kuruluşundan
inşaatın bitimine kadar, yönetim ve denetim
kurullarında aşağıdaki kişilerin yer alması
yasaklanıyor.
1. Kooperatifin inşaat işlerini, üstlenen gerçek
kişiler veya tüzel kişi temsilcileri,
2. Yukarıda sayılan kişilerin, eşi, çocuğu ya da
bunların altsoyu, üst soyu gibi kişiler,
3. Yukarıda sayılanlarla işçi ve işveren ilişkisi
içinde bulunanlar.
YAPI RUHSATI VE TAPU
Yapı kooperatiflerinin, kurumlar vergisi
muafiyetinden yararlanabilmeleri için, "yapı
ruhsatı" ve "arsa tapusunun" da kooperatif tüzel
kişiliği adına tescil edilmiş olması gerekiyor. Aksi
halde, kooperatifin kurumlar vergisi muafiyetinden
yararlanması mümkün olmayacak.
ÜST BİRLİĞE ÜYELİK
Öteden beri süregelen mevzuat ve uygulamaya göre,
kooperatiflerin kurumlar vergisi muafiyetinden
yararlanmaları için, üst birliğe girmeleri
gerekiyordu.
Yeni Kurumlar Vergisi Kanunu’nda "üst birliğe üye
olma" koşuluna yer verilmedi (Bkz. KVK Md. 4/k). Bu
duruma göre, 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren,
kooperatifler üst birliğe üye olmadan da kurumlar
vergisi muafiyetinden yararlanabilecekler.
Ancak, Kooperatifler Kanunu’nun 93. maddesinde yer
alan bazı vergi ve harç muafiyet ve istisnalarından
yararlanabilmek için, üst kuruluşlara girmek yine
zorunlu olacak.
TÜKETİM VE TAŞIMACILIK
Daha önce, gerekli koşulları sağlayan tüm
kooperatifler, kurumlar vergisi muafiyetinden
yararlanabiliyorlardı.
Yeni Kurumlar Vergisi Kanunu ile buna son verildi. 1
Ocak 2006 tarihinden itibaren, tüketim ve
taşımacılık kooperatifleri, gerekli koşulları
sağlasalar dahi, kurumlar vergisi muafiyetinden
yararlanamayacaklar.
KAT KARŞILIĞI ARSA
Yapı kooperatiflerinin, kendilerine ait arsalarını,
"kat karşılığı" yani belli sayıda daire ve dükkan
karşılığında inşaat firmasına vermeleri durumunda,
her bir hisse için bir konut ya da işyeri elde
etmeleri halinde, bu durum "ortak dışı işlem"
sayılmıyor ve kooperatif kurumlar vergisi
muafiyetinden yararlanabiliyor.
Aksine bir durum çıkması yani her bir hisse için
birden fazla konut ya da işyeri elde edilmesi
durumunda, ortak dışı işlem gerçekleşmiş sayılacak
ve kurumlar vergisi muafiyeti ortadan kalkacak (KVK
Md. 4/k).
SÜRE 2006 SONU
Yapı kooperatiflerinin, yukarıdaki koşullara 31
Aralık 2006 tarihine kadar intibak etmeleri
gerekiyor. Örneğin, "yapı ruhsatı" ile "arsa tapusu"
kooperatif tüzel kişiliği adına tescil edilmemiş
ise, tescil işlemi 2006 yılı sonuna kadar yapılmalı.
Aynı şekilde, yukarıda belirtilen kişiler yönetim ve
denetim kurullarında ise, bu durum düzeltilmeli.
Yönetim ve denetim kurulları yıl sonuna kadar
yeniden oluşturulmalı.
Aksi takdirde, buna uymayan kooperatifler,
Anayasa’ya aykırı olarak geriye dönük olarak 1 Ocak
2006 tarihinden itibaren kurumlar vergisi mükellefi
olacaklar. Bu durumda, kooperatifin yükümlülüğünü
yerine getirebilmesi için, üyelerden ilave para
istenecek.
Bu duruma düşmemek için, yıl sonuna kadar, üye
olduğunuz kooperatifin yetkililerini uyarmanızda
yarar var.
Şükrü Kızılot
Hürriyet 23.08.2006 |
|
