| |
Verginin vergisi ÖTV'ye Katma Değer Vergisi
Bazı mal ve hizmetlerden aynı
karakterli birden fazla vergi alınabiliyor. Bu durum
ise mükerrer vergi alınıyor eleştirilerine neden
oluyor. Bu vergilere örnek olarak KDV ve ÖTV'yi
gösterebiliriz. ÖTV Kanunu'na ekli listelerde
belirtilen mallardan hem ÖTV, hem de KDV alınıyor.
Bu nedenle, malların fiyatları da anılan vergilerin
miktarları kadar yükseliyor... Ayrıca, aynı mal
üzerinden hem ÖTV, hem de KDV alınması bir yana, bir
de, malın ÖTV'li bedeli üzerinden ayrıca KDV
hesaplanıyor. Diğer bir ifade ile ÖTV'den KDV
alınıyor.
Yasal ama adil mi?
3065 sayılı KDV Kanunu'nun 24/b ve ÖTV Kanunu'nun
11. maddeleri gereğince, kanun kapsamındaki ürünler
üzerinden hesaplanan ÖTV, bu ürünler üzerinden
ayrıca hesaplanacak olan KDV'nin matrahına dahil
bulunuyor. Çünkü, KDV matrahı, teslim veya ithal
edilen malın bedeli ile birlikte vergi, resim, harç,
pay, fon karşılığı gibi unsurları da kapsıyor.
Dolayısıyla, yasal zorunluluk nedeniyle KDV, ÖTV'ye
tabi ürünlerde mal bedeli ve ÖTV toplamı üzerinden
ayrıca hesaplanıyor. Bu durum, mal teslimi ve
ithalatından alınan bir vergi üzerinden aynı
karakterli başka bir vergi (vergiden vergi)
alınmasına ve dolayısıyla fiyatların ÖTV'nin KDV'si
kadar daha artmasına neden oluyor. Örneğin, taşıt
araçlarında ÖTV ve KDV oranları aşağıdaki gibi:
Binek otomobili: Motor silindir hacmi
1600 cm3'e kadar olanlar %37 %24,6 %61,6
1600-2000 cm3 arasındakiler %60 %28,8 %88,8
2000 cm3'ün üzerindekiler %84 %33,1 %117,1
Panelvan (Arkası koltuklu):
İstiap haddi 850 kg.-2000 cm3
İstiap haddi 850 kg.-2800 cm3 %10 %19,8 %29,8
Diğerleri %84 %33,1 %117,1
Kamyon-Kamyonet (Açık kasalı) %4 %18,7 %22,7
Minibüs %9 %19,6 %28,6
Midibüs %4 %18,7 %22,7
Otobüs %1 %18,1 %19,1
Motosiklet: Motor silindir hacmi
250 cm3'e kadar olanlar %22 %21,9 %43,9
250 cm3'ün üzerindekiler %37 %24,6 %61,6
Yat-Kotra %8 %19,4 %27,4
Uçak-Helikopter %0,5 %18,1 %18,6
Fiyatları artırıyor
YUKARIDAKİ tabloda görüldüğü gibi taşıtların
tüketicilere satışında, vergisiz satış bedeli
üzerinden önce ÖTV, daha sonra satış bedeli ile ÖTV
toplamı üzerinden de ayrıca KDV hesaplanıyor.
Tüketicinin ödediği anahtar teslim fiyatı, bu
vergilerinde dahil edildiği toplam satış bedelidir.
Örneğin, motor silindir hacmi 2000 cm³'ün üzerinde
olan bir binek otomobilin anahtar teslim fiyatı
45.000 YTL ise, bu otomobilin fiyatı içindeki ÖTV ve
KDV tutarları iç yüzde yöntemine göre şu şekilde
hesaplanacak: Anahtar teslim fiyatı: 45.000 YTL, KDV
(45.000x18/118): 6.864 YTL., ÖTV
(45.000-6.864x84/184): 17.410 YTL
Kanun değişmeli
Gördüğünüz gibi, anahtar teslim fiyatı 45.000 YTL
olan binek otomobili için tüketici KDV ve ÖTV olarak
toplam 24.274 YTL ödeniyor. Başka bir ifade ile
45.000 YTL'ye satılan aracın vergiler hariç satış
fiyatı 20.726 YTL. Buna göre, motor silindir hacmi
2000 cm3'ün üzerinde olan binek otomobillerinde,
anahtar teslim fiyatının 53.9'u vergi. (ÖTV+KDV)
eğer KDV ile ÖTV aynı matrah üzerinden alınsaydı,
yani ÖTV üzerinden KDV alınmasaydı, verginin vergisi
olmasaydı, bu aracın anahtar teslim fiyatı (20.726
+17.410+ 3.730 KDV) 41.866 YTL olacaktır.
Dolayısıyla alıcı, ÖTV'den KDV alınmaması halinde
3.134 YTL kar edecek, fiyatlar bu tutarda aşağı
düşecekti. Benzer durumlar, ÖTV'ye tabi diğer
ürünler için de geçerli.
ÖTV Kanunu'na ekli mallarda ÖTV ve KDV yükü, çok
yüksek. Bütçe gerçekleri nedeniyle ÖTV ve KDV
oranlarının kısa vadede indirilmesi mümkün
görünmüyor. Ancak, kısa vadede ÖTV oranları
indirilemese dahi, hiç değilse, ÖTV üzerinden KDV
hesaplanması uygulamasına son verilmeli. Bunun için
KDV ya da ÖTV kanunlarında değişiklik yapılmalı.
Böylece verginin vergisi olmayacak, tüketicinin ve
dolayısıyla fiyatlar üzerinde ÖTV'nin KDV'si kadar
az bir vergi yükü oluşacak.
ARİF ŞİMŞEK
26.09.2006
|
|
