| |
Beyanından fazla harcayanlar nereden bulduğunu
bildirecek
Vergi iadesini kaldıran yasa
tasarısına eklenen maddeyle Maliye, beyanından fazla
harcayandan bildirim isteyecek. Gider bildiriminde
bulunmayan mükelleflere ceza kesilecek, ayrıca vergi
uzlaşması yapılmayacak.
Maliye, beyan ettiği kazançla harcamaları arasında
fark bulunan mükelleflerden açıklama isteyecek.
"Kısmi nereden buldun" olarak değerlendirilen
düzenlemeyle mükellefler yaptığı harcamaların
kaynağını açıklamak için "özel gider bildirimi"
verecek. Bildirimde, mükelleflerin gıda, kira,
eğlence ve diğer bazı harcamaları yer alacak.
Bildirim yapmayan mükellefe ise Maliye ceza
uygulayacak ve vergi uzlaşması yapmayacak.
Maliye Bakanlığı'nın Vergi Konseyi ile ortaklaşa
hazırladığı vergi iadesini kaldıran yasa değişikliği
önceki akşam Meclis'e sunuldu. Yasa değişikliğinin
içine yerleştirilen düzenlemeyle gelirle gider
arasında bağlantı kurulması düzenlendi. Bu durum
"özel gider bildirimi" adı altında formüle edildi.
Yasa değişikliği 1 Ocak 2008'den itibaren geçerli
olacak.
Tasarının gerekçesine göre özel gider bildiriminde
harcamaların "gıda, giyecek, yakacak, eğlence,
seyahat" gibi ana harcama unsurları itibariyle
gelirlerin de "ücret, menkul sermaye iradı, ticari
kazanç, gayrimenkul sermaye iradı" gibi
gruplandırılarak bildirilmesi gerekecek. Bu
bildirimi yapmayanlara ek süre verilerek özel
usulsüzlük cezasının 2 katı para cezası, ek süreye
rağmen vermeyenlere ise 5 kat para cezası
uygulanacak. İlk etapta 2580 YTL, ek süreye rağmen
bildirimi vermeyenler de 6450 YTL para cezası ile
karşı karşıya kalacaklar. Cezası kesinleşenler ise
herhangi bir indirimden yararlanamayacak, ayrıca
vergi uzlaşmasına da giremeyecekler.
İstenildiğinde
verilecek
Maliye, yasa tasarısı aynen yasalaşırsa ön
araştırmalar sonucunda mükelleflerin beyan ettikleri
gelir ile harcamaları arasında uyumsuzluk tespit
ederse; yıllık özel gider bildirimi isteyebilecek.
Bildirimde yıl içinde yapılan harcamalarla bu
harcamaların kaynağını gösteren unsurlara yer
verilecek. Bildirimle gelirleri ile harcamaları
arasındaki uyumsuzluğun açıklanamadığı sonucuna
ulaşılanlar hakkında, öncelikli olarak vergi
incelemesi yapılacak. Böylece kişilerin, beyan etmek
zorunda oldukları kazançlarının doğruluğu, yapmış
oldukları harcamalar açısından test edilecek. Özel
gider bildirimi, mükelleflerin her yıl mutlaka
vermek zorunda oldukları bir bildirim olmayacak.
Verilen yıllık Gelir Vergisi beyannamelerinin
incelenmesi sonrasında düşük gelir ya da hiç gelir
beyan edilmemiş ve buna karşılık harcamalar yüksekse
bu kişilerden bildirim istenebilecek. Kişilerin
harcamalarının yüksek olması, bu bildirimin otomatik
olarak isteneceği anlamına da gelmeyecek. Harcama ve
gelirleri arasında tutarsızlık tespit edilirse,
öncelikli olarak vergi incelemesi yapılacak.
Asgari ücretliye 100
YTL katkı
Tasarıda, vergi iadesinin kaldırılması yerine asgari
geçim indiriminin getirilmesi de düzenlendi. Asgari
geçim indirimi, asgari ücretin brütünün yarısı kadar
yani 265.5 YTL olacak. Bu rakam eşi çalışmayan
ücretliler için 318.6 YTL’ye, eşi çalışmayan ve en
az 2 çocuğu olanlar için de 398.25 YTL’ye çıkacak.
Bu durumda da asgari ücretle çalışanlar, her ay 39.8
YTL ile 59.74 YTL daha az Gelir Vergisi ödeyecek.
Söz konusu tutar, yüksek gelir gruplarında yer alan
ve eş-çocuk indiriminden yararlanmayanların yüzde
35’lik vergi dilimine ulaşmaları halinde ise 92.9
YTL’ye, bu iki indirimi de almaları halinde ise
139.39 YTL’ye yükselecek. Yeni sistem, asgari
ücretle çalışanlara ek bir getiri sağlayacak. İade
uygulaması, asgari ücretliye 380 YTL katkı yaparken
bu rakam asgari geçim indirimiyle 477.9 YTL’ye
çıkacak. Böylece yeni sistem, asgari ücretlinin
cebine yaklaşık 100 YTL katkı yapacak. Buna
karşılık, brüt ücretler yükseldikçe, asgari geçim
indiriminin sağladığı katkı azalacak ve asgari geçim
indiriminin getirisi, vergi iadesinin altına inecek.
Böylece yüksek ücretliler, yeni sistemde kayba
uğrayacak. Bu kayıp, vergi matrahı 2 bin YTL olan
bir ücretli için 502.8 YTL’ye, aylık vergi matrahı 5
bin YTL olanlar için de 1.716 YTL’ye kadar çıkacak.
Net ücret alanlar ise asgari geçim indiriminin
yansıtılmaması ile karşı karşıya kalabilecek. Yeni
sistemin bütçeye maliyetinin 5-6 milyar YTL'yi
bulması bekleniyor.
Vergi Kontrolü nasıl
işleyecek
1- Vergi Kontrol Müessesesi ile düşük beyanda
bulunanlara gider sorgulaması yapılacak.
2- Kredi kartı, tapu ve motorlu taşıt bilgileri ile
sektörlerin beyan ortalamalarına bakarak, harcama ve
beyanlar karşılaştırılacak.
3- Harcama ve beyanları arasında uyumsuzluk
bulunanlardan özel gider bildirimi istenecek.
4- Söz konusu bildirimde, mükelleflerin gıda, kira,
eğlence ve diğer bazı harcama bilgileri yer alacak.
5- Gider bildiriminde, beyanı ile harcamaları
arasındaki farkı izah edemeyenler, doğrudan denetim
elemanlarının vergi incelemesine tabi tutulacak.
6- Bildirimini istenilen sürede vermeyenlere
usulsüzlük cezası 2 kat uygulanacak ve süre
verilerek, yeniden bildirim istenecek.
7-Verilen ek sürede de bildirim vermeyenler
hakkında, usulsüzlük cezası 5 kat uygulanacak.
8- Cezaya muhatap olanlar, kanunun uzlaşmaya ilişkin
madde hükümlerinden yararlanamayacaklar.
Asgari geçim
indirimi
* Asgari geçim indirimi, 1 Ocak 2008'den itibaren
elde edilen gelirler için geçerli olacak.
* Asgari geçim indirimi, brüt asgari ücretin yarısı
olarak belirlendi.
* Bugünkü asgari ücret üzerinden yıllık 380 YTL
vergi iadesi alan bir asgari ücretliye, asgari geçim
indirimi ile yıllık 477 YTL katkıda bulunulacak.
* Eşi çalışmayan işçi ve memurlara ayrıca brüt
asgari ücretin yüzde 10'u, 2 çocukla sınırlı olmak
üzere de çocuk başına yüzde 7,5 oranında indirim
sağlanıyor.
* İkiden fazla her çocuk başına da indirim yüzde 5
oranında uygulanacak.
* Ücretlilerin ödeyecekleri gelir vergisi tutarının
belirlenmesinde de asgari geçim indirimi
uygulanacak.
|
|
