|
Çevre ve Orman Bakanlığından:
Tehlikeli
Maddelerin Su ve Çevresinde Neden Olduğu
Kirliliğin Kontrolü Yönetmeliği
(76/464/ AB)
26.11.2005
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde
1 —
Bu Yönetmeliğin amacı; su ve çevresinde
tehlikeli maddelerden kaynaklanan
kirliliğin tespiti, önlenmesi ve
kademeli olarak azaltılmasıdır.
Kapsam
Madde
2 —
Bu Yönetmelik; yüzeysel sularda, haliç
sularında, bölgesel sularda kirliliğe
neden olan tehlikeli maddelerin
belirlenmesi, kirlilik azaltma
programlarının oluşturulması, kirliliğin
önlenmesi ve izlenmesi, suya deşarj
edilen tehlikeli maddelerin envanterinin
yapılması, deşarj standartları ve kalite
kriterlerinin belirlenmesi ile ilgili
teknik ve idari esasları kapsar.
Dayanak
Madde
3 —
Bu Yönetmelik 9/8/1983 tarihli ve 2872
sayılı Çevre Kanununun 8 inci maddesi
ile 1/5/2003 tarihli ve 4856 sayılı
Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanunun 2 ve 9 uncu
maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde
4 —
Bu Yönetmelikte geçen;
Bakanlık: Çevre ve Orman
Bakanlığını,
AB: Avrupa Birliğini,
Alıcı ortam: Atıksuların
deşarj edildiği veya dolaylı olarak
karıştığı göl, akarsu, kıyı ve deniz
suları ile yeraltı suları gibi yakın
veya uzak çevreyi,
Az tehlikeli maddeler: Bu
Yönetmeliğin Ek-1 inde yer alan
tehlikeli maddelere göre daha az
tehlikeli olan ve bu Yönetmeliğin Ek-2
sinde yer alan tehlikeli maddeleri,
Belirleme sınırı: Bir
maddenin en küçük miktarının verilen
çalışma metoduna dayalı olarak bir
örnekte nicel olarak belirlenebilen ve
sıfırdan ayırt edilebilen miktarı,
Çok tehlikeli maddeler:
Esas olarak toksisiteleri, kalıcılıkları
ve biyolojik birikme özelliklerine
dayalı olarak zararsız maddelere dönüşen
maddeler hariç bu Yönetmeliğin Ek–1 inde
yer alan tehlikeli maddeleri,
Deşarj: Yüzeysel sulara,
bölgesel sulara, iç kıyı sularına; dip
tarama artıklarının boşaltılması,
bölgesel sularda gemilerden işletme
gereği yapılan deşarjlar ve çöp
boşaltması hariç olmak üzere; bu
Yönetmeliğin Ek–1 ve Ek–2 sindeki
maddelerden herhangi birisinin dâhil
edilmesini,
Endüstriyel atıksu:
Endüstri kuruluşlarından,
imalathanelerden, atölyelerden,
tamirhanelerden, küçük sanayi
sitelerinden ve organize sanayi
bölgelerinden kaynaklanan her türlü
işlem ve yıkama artığı suları, proses
suları ile karıştırılmadan ayrı olarak
işlem görüp uzaklaştırılan kazan ve
soğutma sularını,
Haliç: Bir nehir ağzındaki
tatlı su ile deniz kıyı suyu arasındaki
geçiş bölgesini,
İlgili idare: a)
Kanalizasyona deşarjın söz konusu olduğu
durumlarda; Bağlantı Kalite Kontrol İzin
Belgesinin düzenlenmesi, verilen
izinlerin ve deşarjların kontrol ve
denetiminden, elde edilen verilerin
Bakanlığa rapor edilmesinden sorumlu
ilgili idare olarak
10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı
Büyükşehir Belediyesi Kanunu kapsamında
büyükşehir belediyelerini ve
3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye
Kanunu çerçevesinde diğer belediyeleri,
b) Alıcı ortama doğrudan
deşarj söz konusu ise, Tehlikeli Madde
Deşarj İzin Belgesinin düzenlenmesi ve
verilen izinlerin kontrolü ile denetimi
hususunda, mahalli çevre kurulunun uygun
görüşü doğrultusunda mahallin en büyük
mülki amirliğini,
c) Bu Yönetmeliğin Ek–1
inde yer alan tehlikeli maddelere
ilişkin olarak özel programların
oluşturulması ve uygulanması ile
kontrolünden sorumlu ilgili idare olarak
Bakanlığı,
d) Kalite kriterlerine
dayalı deşarj izinlerinin verilmesi ve
kontrolü ayrıca bu Yönetmeliğin EK–2
sinde yer alan tehlikeli maddelerin
neden olduğu kirliğin kademeli olarak
azaltılması amacıyla hazırlanacak olan
kirlilik azaltma programlarının
oluşturulması ve uygulanmasında ilgili
idare olarak Bakanlığı ve 7/8/1991
tarihli ve 441 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname kapsamında Tarım ve Köyişleri
Bakanlığını,
Kıtaiçi yüzeysel sular:
Ulusal sınırlar içerisinde yer alan
bütün durgun ya da akan tatlı yer üstü
sularını,
Kirlenme: Doğal veya insan
faaliyetleri sonucu, insan sağlığını
tehlikeye atacak, yaşam kaynaklarına ve
su ekosistemlerine zarar verecek yasal
su kullanımlarını kısıtlayacak şekilde
doğrudan ya da dolaylı olarak maddelerin
veya enerjinin su çevresine boşaltımı,
Limit değerler: Atıksu
deşarjında izin verilen maksimum
kirletici miktarı ve/veya
konsantrasyonu,
Sediman: Akarsu içerisinde
veya taşkın suda taşınan materyali,
Tehlikeli maddeler: Su
çevresi için önemli risk teşkil eden
zehirlilik, kalıcılık ve biyolojik
birikme özelliğinde olan madde ve madde
gruplarını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Tehlikeli maddelerden kaynaklanan su
kirliliğinin azaltılması ile ilgili
esaslar
Madde
5 —
Tehlikeli maddelerin neden olduğu
kirliliğe karşı suların korunması ve
kirliliğin kademeli olarak azaltılarak
ortadan kaldırılmasında;
a) Tehlikeli maddelerin
neden olduğu su kirliliklerinin
kontrolünde her bir tehlikeli maddenin
kanalizasyona deşarjında kanalizasyona
bağlantı kalite kontrol izin belgesi,
alıcı ortama deşarjda bu Yönetmeliğin
Ek–5 indeki tehlikeli madde deşarj izin
belgesinin düzenlenmesi,
b) Tehlikeli madde deşarj
izin belgesinde tehlikeli maddelerin bu
Yönetmelikte verilen deşarj limit
değerlerini aşmaması,
c) Kirliliğin azaltılması,
giderilmesi ve kirliliğe engel
olunabilmesi için temiz üretim
teknolojilerine başvurulması,
d) Ulusal ve/veya bölgesel
bazda bu Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 sinde
verilen tehlikeli maddeler için deşarj
limit değerleri ile su kalite
kriterlerinin belirlenmesi için envanter
çalışmasının yapılması, izleme
sisteminin oluşturulması ile deşarjı söz
konusu olan tehlikeli maddelerin
envanterinin tutulması,
e) Bu Yönetmelik kapsamında
belirlenen esaslar çerçevesinde
izinlerle verilecek olan deşarjlar
dışında tehlikeli madde deşarjının
yasaklanması,
f) Bu Yönetmeliğin Ek-2
sinde verilen tehlikeli maddelerin neden
olduğu kirliliğin azaltılması ve ortadan
kaldırılması için ulusal ve/veya
bölgesel bazda kirlilik azaltma
programlarının oluşturulması,
g) Bu Yönetmelikte yer alan
hükümlerin uygulanması ile birlikte;
suda sediman ve biotalar ile diğer çevre
bileşenlerinde (hava, toprak ve benzeri)
kirlilik oranının artmamasının
sağlanması,
h) Bu Yönetmeliğin Ek–2
sinde yer alan tehlikeli maddeler için;
kalite kriterlerine dayalı deşarj
standartlarının belirlenmesi,
ı) İlgili idarece tehlikeli
maddelerin çevrede oluşturduğu veya
oluşturacağı zehirlilik, kalıcılık ve
biyolojik birikme özellikleri, alıcı
ortamın miktar, kalite ve biyolojik
özellikleri dikkate alınarak; bu
Yönetmelikle belirlenen ve envanter
çalışması neticesinde belirlenecek olan
limit değerlerden daha kısıtlayıcı
değerlerin uygulanması,
j) Bu Yönetmelik
hükümlerinin evsel atıksuya ve derin,
tuzlu ve kullanılamaz katmana enjekte
deşarjlara uygulanmaması,
k) Kalite kriterlerine
dayalı deşarj izinlerinin verilebilmesi
için izleme ağının oluşturulması,
l) Bu Yönetmeliğin Ek–1 ve
Ek–2 sinde yer almayan ve ileride
üretilecek ve/veya üretimde kullanılacak
maddelerin Bakanlık tarafından bu
eklerden birine ilave edilebilmesi,
esastır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Programların Oluşturulması
Kirlilik
azaltma programlarının oluşturulması
Madde
6 —
Bu Yönetmeliğin Ek-2 sinde yer alan
tehlikeli maddelerin neden olduğu
kirliliğin azaltılması ve giderilmesi;
doğal kaynakların etkin kullanımının
sağlanması amacıyla tehlikeli madde
deşarjında bulunan kuruluşlar kirlilik
azaltma programlarını oluştururlar.
Kirlilik
azaltma programına ilişkin esaslar
Madde
7 —
Bu madde kapsamında yer alan hükümler;
bu Yönetmeliğin Ek–2 sinde verilen
tehlikeli maddelerin neden olduğu
kirliliği azaltmak için oluşturulacak
programlara ilişkin usul ve esasları
kapsar. Bu kapsamda:
a) Tehlikeli maddelerin
deşarjının azaltılması için hazırlanacak
programların bu Yönetmeliğin EK–2 sinde
verilen, envanter ve izleme
çalışmalarından sonra da ilave edilecek
olan alıcı ortam kalite kriterleri,
deşarj limitleri ile uyumlu olmalıdır.
b) Kirlilik azaltma
programı Bakanlıkça gözden geçirilir ve
gelişmelere açık olması sağlanır.
c) Program; kalite
kriterleri ve/veya deşarj standartları
dikkate alınarak oluşturulur.
d) Kirlilik azaltma
programları kapsamında; deşarj limit
değerleri belirlenirken uygulanabilir en
iyi temiz üretim teknolojileri göz
önünde bulundurulur.
e) Programların uygulanması
ile su, hava ve toprakta kirlilik oranı
artırılmamalıdır.
f) Kirlilik azaltma
programları; üretimde kullanılan
tehlikeli maddelerin miktarı, listesi ve
ağırlık oranı ile atıksuyun tehlikeli
madde içeriği göz önünde bulundurularak
alınacak önlemler paketi ve kontrol
mekanizması ile deşarj izin belgesinin
geçerlilik süresini içerir.
Özel
programların oluşturulması
Madde
8 —
Bu Yönetmeliğin Ek-1 inde yer alan,
limit değerleri verilen ya da başka
mevzuatlarla limit değerleri belirlenmiş
olan tehlikeli maddeler ile diğer önemli
kaynaklardan gelen kirliliğin
azaltılması için özel programlar
uygulanır. Bu programlar; bu
Yönetmeliğin Ek–1 inde yer alan çok
tehlikeli maddelerle daha az tehlikeli
maddelerin yer değiştirmesini, yeniden
kazanılması için en uygun önlemleri ve
teknikleri içerir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Deşarj ile İlgili Usul ve Esaslar
Tehlikeli maddelerin deşarj esasları
Madde
9 —
Tehlikeli madde içeren atıksuların alıcı
ortama doğrudan deşarjı yasaktır.
Tehlikeli maddelerin alıcı ortama
deşarjına ilişkin esaslar aşağıda
belirtilmiştir:
a) Tehlikeli madde içeren
atıksuların bu Yönetmelik kapsamında yer
alan alıcı ortama veya kanalizasyona
deşarjında; ilgili idareden izin
alınması, alınan izinlerin hazırlanacak
olan kirlilik azaltma programları ile
özel programlara uyum sağlaması esastır.
b) Bu Yönetmelikle
belirlenen limit değerler aşılamaz.
c) Belirlenen limit
değerlerin uygulanması ile zaman içinde
tehlikeli madde oranı sedimanlarda
ve/veya yumuşakçalarda ve/veya kabuklu
deniz canlılarında, suda, havada,
toprakta ve diğer çevre bileşenlerinde
kontrol edilerek kirliliğin artmaması
sağlanır. Bu konu ile ilgili olarak
ilgili idare tarafından gerekli tedbir
alınır/aldırılır.
d) Asbest maddesinin,
kağıt, çimento, alçı ve benzeri
malzemelerin üretiminde kullanılmasıyla
ortaya çıkan atıksuyunda askıda toplam
katı madde limit değeri 30 gr/m3’ü
geçmez. Asbest maddesinin, kağıt veya
tabaka üretiminde kullanılması ile
ortaya çıkan suyun geri kazanılması
esastır.
Kanalizasyona deşarj standartlarına
ilişkin esaslar
Madde
10 —
Kanalizasyona deşarj standartlarına
ilişkin esaslar aşağıda belirtilmiştir:
a) Bu Yönetmeliğin Ek–1 ve
Ek–2 sinde yer alan tehlikeli maddelerin
kanalizasyona deşarjında; 5216 ve 5393
sayılı Kanunlar kapsamında belediyelerce
Bağlantı Kalite Kontrol İzin Belgesi
düzenlenir. Düzenlenen izin belgesi ile
sağlanacak olan deşarj standartlarının;
bu Yönetmelikte belirtilen standartlarla
paralellik arz etmesi gerekir. Ancak; bu
Yönetmeliğin Ek–1 ve Ek–2 sinde verilen
değerlerin altında kısıtlamaya gidilmesi
durumunda Bakanlığın uygun görüşünün
alınması gerekir.
b) İlgili idarece
düzenlenen izin belgelerinin detayları,
izin verilen deşarjın kontrol sonuçları
ile alıcı ortam kalite kriterlerine
ilişkin izleme sonuçları, tehlikeli
maddeler konusunda ülkede düzenli bir
envanterin tutulması ve veri tabanının
oluşturulması için her yıl düzenli
olarak Bakanlığa gönderilir.
c) Kanalizasyon sistemi
çıkışında deşarj edilen ve atıksu
özellikleri bu Yönetmelikte belirtilen
deşarj limitleri ile alıcı ortam kalite
kriterlerinin sağlanamayacağı yerlerde
kanalizasyona deşarj; alıcı ortama
deşarj gibi kabul edilir ve bu
Yönetmelik hükümleri kapsamında gerekli
olan standartların sağlanması ilgili
idarece gerçek ve tüzel kişilerden
istenir.
Tehlikeli maddeler için deşarj izin
belgesinin düzenlenmesi
Madde
11 —
Bu Yönetmelik esaslarına uymak şartı ile
atıksularında tehlikeli madde bulunduran
sektörlerin tehlikeli maddeler için
deşarj izin belgesi alması gerekir.
a) Atıksularında; bu
Yönetmeliğin Ek–1 inde yer alan
tehlikeli maddeleri içeren sektörlerin
sağlaması gereken deşarj standartları
ile kalite kriterleri Tablo (1–14)
arasında verilmiştir. Ek–1 de yer alan
tehlikeli maddelerin bu Yönetmelik
kapsamında alıcı ortama deşarjının söz
konusu olması halinde gerçek ve tüzel
kişiler bu Yönetmelik hükümleri
kapsamında ilgili idareden tehlikeli
madde deşarj izin belgesi almakla
yükümlüdür.
b) 31/12/2004 tarihli ve
25687 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinin
Tablo (5–21) arasında yer alan
sektörlerden; atıksuyunda tehlikeli
madde bulunduran sektörler bu Yönetmelik
hükümleri kapsamında tehlikeli madde
deşarj izin belgesi için ilgili idareye
başvurmak zorundadır.
c) Alıcı ortama tehlikeli
maddelerin deşarjı için deşarj izin
başvurusunda bulunan gerçek ve tüzel
kişiler bu Yönetmeliğin Ek–3 ünde
bulunan tehlikeli madde deşarj izin
başvuru formunu doldurmakla yükümlüdür.
Tehlikeli madde deşarj izin başvuru
formuna kirlilik azaltma programları
eklenir. Alıcı ortama tehlikeli madde
deşarj izin başvurusunda, dosyasının
eksiksiz olarak hazırlanması ve alınan
en az üç adet atık su numunesi analiz
sonuçlarının aritmetik ortalamasının bu
Yönetmelikte belirtilen standartları
sağlaması durumunda müracaat tarihinden
itibaren en geç iki ay içerisinde izin
başvurusu sonuçlandırılır.
d) Tehlikeli Madde Deşarj
İzin Belgesi, deşarj edilen atıksudaki
tehlikeli madde miktarına bakılmaksızın
düzenlenir. Deşarj edilen atık suda
tehlikeli madde miktarı ardışık iki
deşarj izninde bu Yönetmelikle
belirtilen limit değerlerden beş kez
daha küçük oranlarda ise; tehlikeli
madde deşarj izin belgesinde bu
tehlikeli maddenin belirtilmesine gerek
olmadığına ilgili idarece karar verilir.
e) Tehlikeli madde deşarj
izin belgesi, izin veren ilgili idare
tarafından en az dört yılda bir yeniden
gözden geçirilir.
f) Tehlikeli maddelerin
deşarjında bulunan kişi-kurum veya
kuruluşlar; deşarj izin başvurusu ile
birlikte kendi "kirlilik azaltma"
programını da sunar. Bu programlar;
ulusal kirlilik azaltma programları ile
uyumlu olmalıdır.
g) Tehlikeli madde deşarj
izin başvurusunda bulunan gerçek ve
tüzel kişilerin bu Yönetmelik
yükümlülüklerini yerine getirmeyeceğini
beyan etmesi ve/veya idare tarafından
bunun tespit edilmesi durumunda deşarj
işlemleri durdurulur.
h) Bu Yönetmelik hükümleri
kapsamında verilen izin belgesindeki
şartların sağlanmadığının tespiti
halinde, ilgili idare izin şartlarının
yerine getirilmesi için otuz gün süre
verir. Bu süre sonunda izin şartlarının
yerine getirilmediği taktirde faaliyeti
durdurulur.
ı) Bir bölgedeki alıcı
ortama birden fazla kalite kriteri
uygulandığında suların kalitesinin
mutlaka bu kriterlerin her birine uyacak
ölçüde korunmasının sağlanması esastır.
j) Bu Yönetmelik ve Su
Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ile
deşarj limit değerleri belirlenmemiş
olan ve bu Yönetmeliğin Ek–2 sinde yer
alan tehlikeli maddelerin deşarj
izinleri alıcı ortam kalite kriterlerine
dayalı olarak ilgili idare/idarelerce
yapılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İzleme ve Denetim
Tehlikeli maddelerin deşarj
kontrolü-denetimi
Madde
12 —
Tehlikeli maddelerin deşarj kontrolü ve
denetiminde aşağıdaki işlemler
uygulanır:
a) Deşarj standartlarına
uygunluk ve alıcı ortam kalite
kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığının
kontrolü faaliyet sahibi tarafından
atıksuda ve alıcı ortamda yaptırılacak
ölçüm ve analizler, bu Yönetmelik ve
7/1/1991 tarihli ve 20106 sayılı Su
Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Numune
Alma ve Analiz Metotlarına veya uluslar
arası geçerliliği olan standartlara göre
akredite olmuş ve/veya Bakanlık
tarafından yeterlilik belgesi almış
laboratuarlarda yapılır. Ölçüm
sonuçları Bakanlığa iletilmek üzere
faaliyet sahibi tarafından ilgili
idareye her yıl düzenli olarak
bildirilir. Ölçüm masrafları kirleten
tarafından karşılanır.
b) Deşarjın kontrolü için
yirmidört saatlik kompozit numune
alınır. Bir ay içinde deşarj edilen
tehlikeli madde miktarı, günlük toplam
tehlikeli maddenin deşarj miktarına göre
hesaplanır.
c) Toplama sistemine
ve/veya tanımlar kapsamında alıcı ortama
deşarj yapan gerçek ve tüzel kişiler
deşarjın kontrolünü bu Yönetmeliğin Ek-4
ünde yer alan form kapsamında her üç
ayda bir yapar veya yaptırır; kayıt
altına alır ve beyan eder.
Cezai
hükümler
Madde
13 —
Bu Yönetmelik hükümlerine uymayan ve
yükümlülüklerini yerine getirmeyenler
hakkında 2872 sayılı Çevre Kanunu ve
diğer ilgili mevzuat hükümleri
uygulanır.
ALTINCI BÖLÜM
Envanter Oluşturma ve Raporlama
Tehlikeli maddelerin envanterinin
oluşturulması
Madde
14 —
Tehlikeli madde envanterinin
oluşturulması ile ilgili esaslar aşağıda
belirtilmiştir:
a) Üretimde kullanılan
tehlikeli kimyasal madde ve prosese
giren tehlikeli ham materyallerin,
proses boyunca kullanımı, üretimi ve
tüketim aşamaları belirlenir.
b) Tehlikeli madde
envanteri alıcı ortam ve deşarj edilen
atıksu da olmak üzere Bakanlıkça
yapılır/yaptırılır.
c) Bu Yönetmeliğin Ek–1 ve
Ek-2 sinde yer alan tehlikeli maddeler
ile uğraşan kamu ve/veya özel
kuruluşların tehlikeli maddelerin
özelliklerini ve miktarlarını içeren
envanter bilgilerini ilgili idareye
beyan etmesi zorunludur. İlgili idare
kullanılan hammadde ve oluşan ürünle
ilgili malzeme bilgi güvenlik formlarını
ilgili kuruluştan alır.
d) Suda tehlikeli
maddelerin envanterinin
oluşturulmasında, faaliyet sahibi
tarafından belirli periyotlarda yapılan
ölçüm sonuçları ile ilgili idare
tarafından yapılacak olan ölçüm
sonuçlarının uyumlu olması esastır.
e) Bakanlık; her bir
tehlikeli madde için ve tehlikeli madde
deşarj edilen alıcı ortamın izlenmesi
için ulusal izleme ve veri tabanı
oluşturur.
f) Tehlikeli maddelerin
deşarjına ilişkin ülke bazında envanter
çalışması ile bu Yönetmeliğin Ek–2 sinde
yer alan bütün tehlikeli maddeler için
kalite hedefleri oluşturulur.
g) Deşarj izin başvurusunda
bulunan gerçek ve tüzel kişiler proseste
kullanılan tehlikeli madde miktarı ve
kullanma teknolojisi hakkında ilgili
idareye bilgi verir.
Raporlama
Madde
15 —
Bu Yönetmelik hükümleri kapsamında,
aşağıda yer alan hususlarda raporlama
yapılır ve Bakanlığa gönderilir:
a) Bu Yönetmeliğin Ek–1 ve
Ek–2 sinde yer alan her bir tehlikeli
madde için verilen tehlikeli madde
deşarj izin belgesi ve özellikleri ile
uygulama sonuçları, izin veren ilgili
idare tarafından Bakanlığa her yıl
düzenli olarak rapor edilir.
b) Oluşturulan kirlilik
azaltma ve özel programların
özellikleri, uygulanma sonuçlarına
ilişkin bilgiler, izleme ve kontrol
sonuçları faaliyet sahibi tarafından
izin veren idareye rapor edilir. İlgili
idare Bakanlığa her yıl düzenli olarak
raporu gönderir.
c) Her bir tehlikeli
maddeye ilişkin olarak bu Yönetmeliğin
Ek–1 ve Ek–2 sinde yer alan tehlikeli
maddelere ilişkin kalite kriterlerinin
yüzeysel sularda, haliç kıyı ve bölgesel
sularda, sediman ve biotalarda izlenmesi
ve kontrolü bu Yönetmelik hükümleri
kapsamında yapılarak, sonuçları
Bakanlığa her yıl düzenli olarak rapor
edilir.
Geçici
Madde 1 —
Bu Yönetmelikte
belirtilen tehlikeli maddeler ve bu
maddelerin deşarjına ilişkin envanter
çalışmalarına, bu Yönetmeliğin yürürlüğe
girmesinden sonra en geç bir yıl
içerisinde başlanır ve üç yıl içerisinde
tamamlanır.
Geçici
Madde 2 —
Bu Yönetmelikte
belirtilen tehlikeli maddeler için
ulusal izleme ağının oluşturulması bu
Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden sonra
beş yıl içerisinde gerçekleştirilir ve
uygulanır.
Geçici
Madde 3 —
Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde de yer
alan kirlilik azaltma programları ile 7
nci maddesinde yer alan özel
programların oluşturulması, bu
Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden sonra
yedi yıl içerisinde gerçekleştirilir.
Yürürlük
Madde
16 —
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
Madde
17 —
Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman
Bakanı yürütür.
EK-1
ÇOK TEHLİKELİ
MADDELER VE BUNLARA AİT ÖZEL HÜKÜMLER
a) ÇOK TEHLİKELİ
MADDELER LİSTESİ
1)
Civa(Hg),
(CAS 7439-97-6)
2) Kadmiyum (Cd),
(CAS 7440-43-9)
3 Hekzoklorosiklohekzan (HCH),
(CAS 58-89-9)
4) Carbontetraklorür
(CCI4),
(CAS 56-23-5)
5) DDT
(CAS 50-29-3)
6) Pentaklorofenol (PCP),
(CAS 87-86-5)
7) Aldrin
(CAS 309-00-2),
7–1) Dieldrin
(CAS 60-57-1),
7–2) Endrin
(CAS 72-20-8),
7–3) İsodrin
(CAS 465-73-6)
8) Hekzaklorbenzen
(HCB),
(CAS 118-74-1)
9) Hekzaklorbutadin HCBD),
(CAS
87-68-3)
10) Triklormethan (cloroform),
(CAS
67-66-3)
11) 1,2 Dikloretan (EDC),
(CAS
107-06-2)
12) Trikloretilen (TRI),
(CAS 79-01-6)
13) Perkloretilen (PER),
( CAS 127-18-4)
14) Triklorbenzen
(TCB),
(CAS 120-82-1)
(CAS
87-61-1)
(CAS 180-7-3)
CAS: Kimyasal Kayıt Numarası
b) HER BİR
TEHLİKELİ MADDE İÇİN ÖZEL HÜKÜMLER
1) CİVA İÇİN ÖZEL
HÜKÜMLER
Civa:
Şu anlama gelir:
-Kimyasal element olarak civa,
-Bileşiklerinin herhangi birisinde yer
alan civa;
Tablo-1 Civa ya
İlişkin Sektörel Bazda Deşarj Limitleri
ve Kalite Kriterleri
|
Tehlikeli
Madde Adı
|
Sektörler |
Deşarj
Limitleri
(Aylık
Ortalama
Limit
Değerler)
|
Kalite
Kriterleri
-İç Yüzeysel sular
-Haliç Suları
-Haliç Suları Dışındaki İç Kıyı
Suları
-Bölgesel Sular
|
|
|
|
CİVA (Hg) |
1-Klor alkali Elektroliz
Endüstrisi (Tuzlu suyun geri
dönüşümü ve kullanımı)
2-Klorin Üretim Hattından
Deşarj(Tuzlu suyun giderilmesi)
3-Tesisten Toplam Deşarj
(Endüstriyel tesis alanından
boşaltılan civa içeren bütün
sularda mevcut toplam civa
miktarına uygulanacaktır.)
4-Kimyasal Endüstrisi (civa
katalizör olarak kullanılır)
a)vinly klorid üretimi
b)diğer işlemlerde
5-Vinly klorüd üretiminde
kullanılan civa katalizörü
imalatı
6-Organik ve inorganik civa
bileşiklerinin imalatı (Vinly
klorüd üretiminde kullanılan
civa katalizörü imalatı
bulunulan ürünler hariç)
7-Civa içeren temel batari
imalatı
8-Demirsiz metal endüstrisi
a)Civa proses tesisleri
b)Demirsiz metallerin
ayrıştırılması ve rafine
edilmesi
9-Civa içeren toksik atıkların
arıtılması tesisleri
10-Diğer kaynaklardan deşarj |
0.05mg/L
0,5 mg/L
0,05mg/L
0,05 mg/L
0,05 mg/L
0,05 mg/L
0,05 mg/L
0,05 mg/L
0,05 mg/L
0,05 mg/L
0,01g/L(toplama sistemine) |
1g/ton
5 g/ton
0.1 g/ton
5 g/kg
0.7 g/kg
0.05 g/kg
0.03 g/kg
|
a)Deşarjdan etkilenen yüzeysel
sularda toplam civa
konsantrasyonu bir yıl içinde
elde edilen sonuçların aritmetik
ortalaması olarak 1 µg/L yi
aşmamalıdır.
b)Deşarjdan etkilenen haliç
sularında toplam civa
konsantrasyonu bir yıl içinde
elde edilen sonuçların aritmetik
ortalaması olarak 0,5 µg/L yi
geçmemelidir.
c)Deşarjdan etkilenen haliç
suları dışında ki bölgesel deniz
suları ve iç kıyı sularında
toplam civa konsantrasyonu bir
yıl içinde elde edilen
sonuçların aritmetik ortalaması
olarak 0.3 µg/L aşmamalıdır.
d)Suyun kalitesi civa miktarına
ilişkin olarak bu gibi sulara
uygulanabilen diğer standartlara
da uymak için yeterli olmalıdır.
e)Örnek olarak seçilen balığın
yaş etinde civa konsantrasyonu
0.3 mg/kg geçmemelidir. (Civa
kirliliğinin göstergesi olarak
seçilen balıkta)
f) Çökeltilerde ya da kabuklu
deniz ürünlerinde civa
konsantrasyonu zaman içinde
artmamalıdır.
g) Birkaç kalite kriterlerinin
suya uygulandığı yerlerde suyun
kalitesi bu kriterlerin her
birine uyacak ölçüde yeterli
olmalıdır. |
|
|
|
|
|
|
1.1) Deşarj
limitlerine ait açıklama
a)
Prosesten geçirilen, üretilen her
birim üründe tehlikeli maddelerin
ağırlığı dikkate alınır. Çünkü akıştaki
kirletenlerin konsantrasyonu farklı
tesis ve proses için kullanılan su
miktarına bağlıdır.
b)
Günlük ortalama sınır değerler,
yukarıdaki tabloda 1 inci ve 2 nci
noktalarda verilen aylık ortalama sınır
değerlerinin dört katıdır.
c)
Deşarjların kontrolünde
oluşturulacak izleme prosedüründe her
bir gün için 24 saatlik dönem üzerinden
deşarjı temsil edecek bir örnek alınır
ve örnekteki civa konsantrasyonu
ölçülür. Ayrıca dönem boyunca toplam
debinin de ölçülmesi gerekmektedir.
d)
Bir aylık süre boyunca deşarj
edilen civa miktarı o ay boyunca her gün
için deşarj edilen civa miktarının
toplanması ile hesaplanmalıdır. Bu
toplamın daha sonra kurulu klor üretim
kapasitesine bölünmesi gerekir. Ancak;
yıllık 7,5 kg dan fazla civa deşarj
etmeyen endüstriyel tesisler için daha
basit bir izleme prosedürü
oluşturulabilir.
1.2) Civa için
alıcı ortam kalite kriterleri
a)
Deşarjdan etkilenen iç yüzeysel
sularda toplam civa konsantrasyonu bir
yıl içinde elde edilen sonuçların
aritmetik ortalaması olarak 1 µg/L yi
aşmaması,
b)
Deşarjdan etkilenen haliç
sularında toplam civa konsantrasyonu bir
yıl içinde elde edilen sonuçların
aritmetik ortalaması olarak 0.5 µg/L yi
aşmaması,
c)
Deşarjdan etkilenen haliç suları
dışındaki deniz suları ve iç kıyı
sularında toplam civa konsantrasyonunun
bir yıl içinde elde edilen sonuçların
aritmetik ortalaması olarak 0.3 µg/L yi
aşmaması,
d)
Suyun kalitesi, civa miktarına
ilişkin olarak bu gibi sulara
uygulanabilen diğer standartlara da
uymak için yeterli olması,
e)
Örnek olarak seçilen balığın yaş
etinde civa konsantrasyonunun 0.3 mg/kg
geçmemesi, (Civa kirliliğinin göstergesi
olarak seçilen balıkta)
f)
Çökeltilerde ya da kabuklu deniz
ürünlerinde civa konsantrasyonunun zaman
içinde artmaması,
g)
Birkaç kalite kriterinin suya
uygulandığı yerlerde suyun kalitesinin
bu kriterlerin her birine uyacak ölçüde
yeterli olması,
esastır.
1.3) Civa için
ölçüm metodları
1) Sularda balık etinde, çökeltilerde ve
kabuklu deniz ürünlerinde civa içeriğini
belirlemek için kullanılacak referans
ölçüm metodu; civanın ön oksitlenmesini
ve civa iyonlarının Hg (II) peş peşe
azalmasını dikkate alacak şekilde
örneğin uygun bir ön arıtmaya tabi
tutulduktan sonra alevsiz atomik
absorpsiyon spektrofotometridir.
Aşağıdaki konsantrasyonlarda tespit
edilen limit değerleri civa
konsantrasyonunun ±%30 doğrulukta ve ±
%30 hassasiyetle ölçülebilmesini
sağlayacak şekilde olmalıdır;
- Deşarjlarda, izinde belirtilen izin
verilen maksimum cıva konsantrasyonunun
onda biri,
-
Yerüstü sularında, kalite kriterinde
belirtilen cıva konsantrasyonunun onda
biri,
-
Balık eti ve kabuklu deniz ürününde,
kalite objektifinde belirtilen cıva
konsantrasyonunun onda biri,
|