|
Otomotivde % 10'dan fazla indirim yapan ÖTV farkını
cepten verecek
Otomotiv sektöründeki indirim
kampanyaları Maliye Bakanlığı'nın ÖTV kıskacına
takıldı. Bazı otomotiv bayilerinin 'indirim bahanesi'
ile düşük fatura kestiğini belirleyen Maliye, 1
Temmuz'dan itibaren asgari ÖTV uygulaması başlatıyor.
İndirim yüzde 10 ile sınırlayacak uygulama
kampanyalara darbe vuracak.
Otomotiv sektöründe kıran kırana rekabetin etkisi ile
ortaya çıkan indirim kampanyaları Maliye Bakanlığı'nın
ÖTV kıskacına takıldı. "Kötü niyetli otomobil bayileri
indirim vesilesi ile ÖTV'yi aşındırıyor" diyen Maliye
Bakanlığı'nın 1 Temmuz'da yürürlüğe koyacağı Amme
Alacaklarının Tahsul Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı
Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında 5766 Sayılı
Kanun'la otomobil satışlarından alınan ÖTV'ye asgari
sınır getirildi. Yasaya göre bundan sonra tüketiciye
araç satın alırken en fazla yüzde 10 indirim
yapılabilecek.
Sektör yetkilileri, Bakanlığın düşük faturalı
satışların önüne geçerek kayıtdışı satışı engelleme
amacıyla uygulamaya sokacağı asgari vergi uygulamasını
"kampanyalara darbe" olarak tanımlıyor. "Serbest
rekabete aykırı. Kurunun yanında yaş da yanacak"
diyerek tepkisini dile getiren sektör temsilcileri,
uygulamanın en çok ÖTV oranı yüksek olan binek
otomobil satışlarını vuracağını söylüyor.
1
Temmuz'da yürürlüğe girmesi beklenen düzenlemeye göre
otomobil ve ticari araç satışlarında ödenmesi gereken
ÖTV, bayinin alış bedeli üzerinden aracın tabi olduğu
orana göre hesaplanan vergiden az olmayacak.
Satıcılar, ürün bedeli 100 olan bir araca en fazla
yüzde 10 indirim yapabilecek. Yani yüzde 50 bile
indirim yapsa ÖTV oranını 90 birim üzerinden ödeyecek.
Türkiye'de halen otomobil satışlarında motor hacmi
1600 cc'yi geçmeyenler için yüzde 37, 1600'ü geçip 2000
cc'yi geçmeyenler için yüzde 60, 2000 cc'yi geçenler
için yüzde 84 ÖTV ödeniyor.
Çelişen kavramlar var
Otomotiv Distribütörleri Derneği Genel Koordinatörü
Işık Dikmen, alınan kararın sektöre tam olarak nasıl
yansıyacağını söylemek için henüz erken olduğunu
belirtti. Ancak tebliğin çerçevesine bakıldığında
mevzuat açısından eleştiri toplayacağını kaydeden
Dikmen, getirilen uygulamanın kamu maliyesinin
herhangi bir zarara girmemesi için ÖTV matrahının
aşınmasına engel olacak nitelikte bir tasarruf
olduğunu ifade etti. Kamunun zarar etmek
istememesinin anlaşılabilir bir durum olduğunu, ancak
düzenlemede çelişen kavramlar olduğunu vurgulayan
Dikmen, şöyle konuştu: Serbest piyasa ekonomisi
bakımından rekabet ne ölçüde örtüşür bunu zaman içinde
göreceğiz. Bizim ODD olarak görüşümüz özellikle bayii
kesiminde satışlara olumsuz yansıyacağı yönünde. Yasa,
indirimi yüzde 10 ile sınırlıyor. Yüzde 10'dan fazla
yaparsan da ben yine ÖTV'yi yüzde 10 kadar alırım
diyor. Eski uygulama içinde herkes isteği bedelle malı
tüketiciye satardı. Eğer bu uygulama bir vergi kaybına
sebep oluyorsa devletin bunun tedbirini alması
gerekir. Ama bunun kötü niyetle yapılması durumunda
devletin koruma mekanizması harekete geçer. Olay
buraya gelir. Ancak genel felsefe açısından bu karar
serbest piyasaya aykırıdır."
Kurunun yanında yaş da yanacak
Bayraktar Grubu Yönetim Kurulu Üyesi Sami Nacaroğlu da
tebliğde öngörülen yüzde 10'luk oranın neye göre
saptandığını merak ettiğini belirterek, "Verilen
indirimleri kısıtlamak istiyorlar. Ancak bu durumda
kurunun yanında yaş da yanacak" diye konuştu. Otomobil
sektöründe rekabetin çok yüksek olduğunu, indirimlerin
yüzde 20-30'ları bulması durumunda yetkili satıcı ve
firmaların fazla ÖTV ödeme durumunda kalacağını
vurgulayan Nacaroğlu, "Düzgün çalışmayan bazı
firmaların yaptığı hatalar tüm sektöre mal edilmemeli.
Düşük fatura kesip vergi kaçırmak isteyenleri
engellemek gayet olumlu. Ancak firmaların stok
durumlarına göre bazen gerçekten büyük indirimler
yapması gerekiyor. Bu durumda haksız bir durum ortaya
çıkacak. Rekabet Kurumu bu kararı nasıl
değerlendirecek merak ediyorum" dedi.
Honda Türkiye Genel Müdür Yardımcısı Ümit Karaarslan
da, uygulama ile devletin ÖTV kaybını önlemek
istediğini belirtti. Maliye'nin bu uygulama ile
yetkili satıcıya genel anlamda "üreticiden veya
distribütörden aldığın fiyatın altında matrah
göstermeyeceksin" mesajını verdiğini vurguladı.
Karaarslan, uygulamanın tüketiciye olumsuz etkisi
olacağını öngörmediğini de belirtti.
Stoklar için fark ödenebilir
Sektör, asgari ÖTV'ye itiraz için hazırlık yapma
kararı aldı. Ana firmalar yüzde 10'luk ÖTV kampanya
oranını aşmamak için tavsiye edilen anahtar teslim
fiyatlarını geri çekecek. Ancak bu durumda da
stokların problem olarak ortaya çıkabileceği
belirtiliyor. Çünkü stoklu çalışan bayilerin
ellerindeki stoklar yüksek fiyatlı kalacak. Örneğin,
bayi ana firmadan 25 bin YTL'ye araç aldı. Ancak 1
Temmuz'dan itibaren fazla ÖTV ödenmemesi için aynı
aracın anahtar fiyatını ana firma 23 bin YTL olarak
açıklayabilir. Bu durumda aynı araç için iki farklı
fiyat ve vergi ortaya çıkacak. Ana firmaların
bayilerin buradan stoklardan doğabilecek zararlarını
karşılayabileceği belirtiliyor. Aradaki farkının
bayiye iadesinin gündeme gelebileceği söyleniyor.
Maliye neden
ihtiyaç gördü?
Binek ve ticari araç satışlarında bazı yetkili
satıcıların distribütör veya ithalatçı firmadan
aldıkları araçlarda büyük indirimler yaptıklarını
söyleyip ÖTV kaybına sebep olduğunu belirten Maliye
Bakanlığı yetkilileri, düzenlemenin amacını şöyle
anlattı: "100 birim+KDV'ye alınan bir aracı bayi yüzde
50 indirim verdiğini söyleyip ÖTV'sini 50 birim
üzerinden ödeyebiliyordu. Ancak yeni uygulama ile
bayii 100 YTL fatura ile aldığı bir ürününün ÖTV'sini primler,
indirim herşey dahil minimum yüzde 10, yani 90 YTL'den
ödeme durumunda olacak. Bu uygulama ile bayilerin
fiyatlarla oynama serbestisi azalacak ve kayıtiçiliğe
gidilecek. Bu uygulama sonrasında pazarda duyduğumuz
5-6 bin YTL'lik indirimler artık rafa kalkacak.
Firmalar, liste fiyatlarını indirip, kampanya
oranlarını geri çekecekler. "
YENİ UYGULAMA NASIL OLACAK
1
Temmuz'da yürürlüğe girecek tebliğe göre 1.6 lt'lik 20
bin YTL'lik otomobili örnek alacak olursak, araç yüzde
10 indirime uğradığı takdirde şu aşamalardan geçecek:
*
Distribütör veya üretici 20 bin YTL'lik fiyatı olan
araca yüzde 10 indirim yapınca fiyat 18 bin YTL'ye
iniyor.
*
18 bin YTL'nin yüzde 37'den ÖTV'si 6 bin 660 YTL,
yüzde 18 de KDV'si 4 bin 439 YTL olarak hesaplanıyor.
*
Otomobilin fiyatına 750 YTL ruhsat, plaka masrafları
da eklenince indirimli fiyat 29 bin 849 YTL'ye
geliyor.
*
Eğer indirim sınırı olan yüzde 10 aşılıp 15'den
indirim yapılsa dahi yeni uygulamaya göre devlet
ÖTV'yi yüzde 10'luk sınır indirim olan 18 bin YTL
üzerinden hesaplıyor.
*
Böylece aracın perakende fiyatındaki indirim oranları
yüzde 30-40'ları bile bulsa, devlete ödenecek ÖTV
oranı aracın fiyatına göre gittikçe yükseliyor.
Referans
11.06.2008 |