| |
Seçim öncesinde mini vergi ve teşvik paketi
Hükümet seçim öncesinde, teşvikli
illerde prim, vergi desteği ile bedelsiz arazi
devrinden daha rahat yararlanılmasını sağlayacak bir
yasa tasarısı hazırladı. Gelecek hafta Meclis
komisyonunda görüşülmesi beklenen tasarı, sektörler
arası yararlanma farklılıklarını da ortadan
kaldıracak.
Bu yıl kasım ayında yapılması planlanan genel
seçimler öncesinde hükümet mini bir vergi ve teşvik
paketi hazırladı. AKP İstanbul Milletvekili Mustafa
Açıkalın'ın hazırladığı yasa teklifinde 36 teşvikli
ildeki istihdam şartı 30'dan 10 kişiye indiriliyor.
Böylece Gelir Vergisi ve SSK primi indirimi ile
bedelsiz arazi gibi teşviklerden daha rahat
yararlanmak mümkün olacak. Ayrıca yararlanma
süresinin kapsamı da uzatılacak.
Maliye Bakanlığı, bir süre önce vergi iadesinin
kaldırılarak yerine asgari geçim indirimini getiren
bir yasa tasarısını TBMM'ye göndermişti. Tasarı,
Plan ve Bütçe Komisyonu'nda ele alındıktan sonra alt
komisyona sevk edildi. AKP İstanbul Milletvekili
Mustafa Açıkalın'ın başkanlık yaptığı alt komisyona
çok sayıda değişiklik önergesi geldi. Bunun üzerine
gelen önergeler Açıkalın'ın imzasıyla bir yasa
teklifine dönüştürüldü. Açıkalın, asgari geçim
indirimini düzenleyen tasarı ile kendisinin verdiği
teklifin birleştirildiğini, böylelikle teklifin
arkasında hükümetin olduğunu, tasarının da gelecek
hafta komisyonda görüşülmesinin beklendiğini ifade
etti. Açıkalın, alt komisyonda "nereden buldun"
sorusunu sormaya yarayacak olan vergi güvenlik
müessesesi ile pilotlar için getirilen istisnaya
sınırlamanın tasarıdan çıkarıldığını, teşvikler için
istihdam şartının 10'a düşürüldüğünü söyledi.
Yasa teklifinde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın bir
süre önce teşvikli illerde istihdam şartının
düşürülmesi talebi de yerine getirildi. Artık Gelir
Vergisi ve sigorta prim indirimi, bedelsiz arsa ve
enerji teşvikinden yararlanma şartı için 10 kişilik
istihdam yeterli olacak. Enerji desteği için
sektörler arası fark da ortadan kaldırılacak. Çünkü
seracılık, hayvancılık gibi yatırımlarda asgari 10,
imalat sanayii, madencilik, turizm-konaklama, eğitim
ve sağlık alanlarında asgari 30 işçi çalıştıranlar
enerji desteğinden yararlanıyordu. Enerji desteği
böylece tüm yatırımlarda 10 işçi şartı yerine
getirilerek kullanılabilecek. 10 işçi çalıştıran
işletmelerin; çalışan işçilerinin ücretleri
üzerinden hesaplanan Gelir Vergisi stopajı ile
çalışan işçilerin sigorta primlerindeki işveren
payının yüzde 80'i; organize sanayi bölgeleri ile
endüstri bölgelerinde de yüzde 100'ü Hazine
tarafından karşılanacak.
5084 sayılı yasada yer alan 1 Nisan 2005 tarihinden
itibaren faaliyete geçen işletmelerin bu
teşviklerden yararlanma şartı ise 1 Ocak 2007'ye
uzatılarak kapsam genişletilecek. Böylelikle Nisan
2005 ile Ocak 2007 arasındaki 20 aylık sürede
faaliyete geçen ancak teşvikten yararlanamayan
işletmeler de teşvikten istifade edebilecek. Burada,
işletmelerin 1 Ekim 2006 tarihinden önce vermiş
oldukları bildirimler esas alınacak. Esas alınma
tarihi mevcut yasada 1 Ocak 2005'ti.
Vergi borcu şartı
yumuşatılacak
Öte yandan tasarı ile kamu ihalelerine girerken
aranan vergi borcu olmadığına ilişkin şart ise
yumuşatılıyor. Vergi borcu kapsamına girecek tür ve
tutarlar Kamu İhale Kurumu tarafından Gelir İdaresi
Başkanlığı'na (GİB) danışılarak belirlenecek. Bundan
sonra GİB'den gelecek görüşe göre bazı alanlarda
belli bir tutar vergi borcu olanlar da ihalelere
girebilecek. İhaleye girme koşulları KDV, Gelir,
Kurumlar Vergisi borçlarına göre
farklılaştırılabilecek. Örneğin "KDV borcu olanlar
ihaleye girebilirken Gelir Vergisi borcu olanlar
ihaleye giremeyecek" gibi bir düzenleme
yapılabilecek.
Düzenleme ile vadeli işlem ve opsiyon borsalarının
2006 yılında biten vergi avantajı da 2008 yılına
kadar devam edecek. Sermaye piyasası mevzuatına göre
ihraç edilecek özel sektör tahvilleri Damga
Vergisi'nden muaf olacak. Maddenin gerekçesinde,
makro ekonomik istikrarın sağlanması ve ekonomideki
iyileşmelere paralel olarak özel sektörün borçlanma
maliyetlerinin, böylece sermaye piyasalarının ve
özel sektörün gelişimine katkı sağlanmasının
amaçlandığı belirtildi.
Büyük mükellefin
vergisi kentinde kalacak
İstanbul'da kurulan Büyük Mükellefler Vergi
Dairesi'ne başka illerden dahil edilecek büyük
mükellefler için de bir düzenleme yapıldı. Diğer
illerde bulunan mükelleflerin İstanbul'daki
başkanlık mükellefi olmaları durumunda, bu
mükelleflerin kanuni veya iş merkezlerinin ya da
şubelerinin bulunduğu illerde ödedikleri vergi
gelirlerinden büyükşehir belediyelerine ayrılacak
payın dağıtımında mevcut sistem devam edecek.
Bulundukları büyükşehirler pay almaya devam edecek.
Bir süre önce özellikle Kocaeli, Adana gibi illerin
yöneticileri büyük mükelleflerin İstanbul'a
alınmasını eleştirmiş ve gelir kaybına
uğrayacaklarını söylemişlerdi.
Verilen teklifte, döviz büfelerine de bazı
kolaylıklar getirildi. Her yıl için verilen 20 bin
815 YTL'lik kuruluş izin belgesi harcı 11 bin
220'ye, açacakları şubeler için düzenlenen
belgelerden istenen 10 bin 407 YTL'lik harç da 5 bin
610 YTL'ye düşürüldü.
Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'na göre avukatlara
ödenmesi gereken paraların yetmemesi nedeniyle sorun
yaşanıyordu ve barolar sanıklara avukat tahsis
etmekte zorlanıyordu. Teklif ile yargı harçları ile
adli para cezalarının yüzde 15'i, yani 73.4 milyon
YTL bu amaçla Türkiye Barolar Birliği'ne
aktarılacak.
Ev kadınlarının
emeği vergiden muaf tutulacak
Ev kadınlarının evlerde ürettikleri havlu, örtü,
çarşaf, sepet, yapma çiçek, boncuk işleme, tığ örgü,
erişte, mantı, nakış işleri gibi el ürünleri de
Gelir Vergisi'nden muaf olacak. Bu ürünlerin kermes,
festival, panayır ve kamu kurum ve kuruluşlarınca
belirlenen yerlerde satılması muafiyeti
etkilemeyecek. Ürünlerin dikiş, nakış, mutfak
robotu, ütü ve benzeri makine ve aletler
kullanılarak üretilmesi de yine istisnayı
etkilemeyecek.
Ayrıca Gelir Vergisi Kanunu'nda yer alan diğer
istisnalardan "gezici" olarak yapılan kalaycılık,
lehimcilik, ayakkabı tamirciliği, hamallık gibi
işleri yapanların bundan yararlanmak için bu işleri
"devamlı" yapmamaları gerekiyordu. Düzenleme ile bu
"devamlı yapmama" şartı da kaldırılacak. Ve gezici
olarak bu tip meslekleri icra edenler, devamlı
olarak para kazansalar da istisna kapsamına
alınacaklar.
Teşvik ve vergi
paketinde neler var
* Teşvikli illerde gelir vergisi ve sigorta primi
indirimi, bedelsiz arsa ve enerji teşviğinden
yararlanma şartı için 10 kişilik istihdam yeterli
olacak.
* Destekler için istihdam şartında sektörler
arasındaki fark ortadan kaldırılıyor. 10 kişilik
istihdam şartı tüm sektörler için geçerli hale
getiriliyor.
* Teşviklerden 1 Nisan 2005-1 Ocak 2007 tarihleri
arasında faaliyete geçen işletmeler faydalanacak.
* Vergi borcu olan ihaleye girebilecek. Vergi borcu
kapsamına girecek tür ve tutarlar Kamu İhale Kurumu
tarafından Gelir İdaresi Başkanlığı'na (GİB)
danışılarak belirlenecek.
* Ev hanımlarının evlerde ürettikleri havlu, örtü,
çarşaf, sepet, yapma çiçek, boncuk işleme, tığ örgü,
erişte, mantı, nakış işleri gibi el ürünleri de
gelir vergisinden muaf olacak.
* Gezici' olarak yapılan kalaycılık, lehimcilik,
ayakkabı tamirciliği, hamallık gibi işleri
yapanların
istisnalardan yararlanması için bu işleri 'devamlı'
yapmamaları gerekmeyecek.
* Düzenleme ile vadeli işlem ve opsiyon borsalarının
2006 yılında biten vergi avantajı da 2008 yılına
kadar devam edecek.
* Sermaye piyasası mevzuatına göre ihraç edilecek
özel sektör tahvilleri damga vergisinden muaf
olacak.
* Döviz büfelerinin harçları yüzde 50 düşürüldü. Her
yıl verilen kuruluş harcı 20 binden 11 bin YTL'ye
şube belgesi harcı 10 binden 5 bin YTL'ye indirildi.
* Yargı harçları ile adli para cezalarının yüzde
15'i, yani 73.4 milyon YTL Türkiye Barolar
Birliği'ne aktarılacak. CMUK'a göre avukat
tahsisinde bu paradan yararlanılacak.
Neşe Karanfil / Haber
Referans
01.02.2007 |
|
