|
Gayrimenkul satışında
yeni bir dönem başlıyor
Gayrimenkul alacak ya da satacak olanları yakından
ilgilendiren yeni bir yasa çıktı.
6 Haziran 2008 tarihli Mükerrer Resmi Gazete’de
yayınlanan 5766 sayılı Yasa ile gayrimenkullerin satışı
sırasında, "tapuda beyan edilecek değeri" ile ilgili
önemli bir düzenleme yapıldı.
OLAY NEYDİ?
Öteden beri süregelen uygulamada, gayrimenkulün tapu
harcına esas olan değerinin, "emlak vergisi asgari
değeri" olarak gösterilmesi yeterliydi.
Buna göre, örneğin; satış değeri 500 bin YTL olan bir
gayrimenkulün, emlak vergisi asgari değeri 160 bin YTL
ise, tapu işlemleri 160 bin YTL üzerinden
yapılabiliyordu.
Böyle olunca, alıcı ve satıcı 500 bin YTL yerine, 160
bin YTL üzerinden ayrı ayrı binde 15 "tapu harcı"
ödüyorlardı.
Başka bir anlatımla, 500 bin YTL satış bedeli üzerinden
7.500’er YTL tapu harcı ödemek yerine, 160 bin YTL olan
emlak vergisi asgari değeri üzerinden 2.400’er YTL tapu
harcı ödenebiliyordu. Bu uygulamada, alıcının da
satıcının da daha az harç ödeme yönünden avantajları
vardı.
Nitekim Maliye Bakanlığı’da 48 No.lu Harçlar Kanunu
Genel Tebliği ile yaptığı açıklamada; gayrimenkul
alım-satımı sırasında, emlak vergisi asgari değeri
üzerinden tapu harcı ödenebileceğini açıklamıştı. Bunun
tek istisnası; yapılan işlemler sırasında mükelleflerin,
emlak vergisi değerinin üzerinde bir değer beyan etmek
istemeleri halinde, beyan edilen değerin tapu harcının
hesabında dikkate alınacağıydı (Bkz. 13.9.2005 tarihli
Resmi Gazete’de yayınlanan 48 No.lu Harçlar Kanunu Genel
Tebliği).
6 Haziran 2008 tarihli Mükerrer Resmi Gazete’de
yayınlanan 5766 sayılı yasa ile gayrimenkullerin
alım-satımında, tapu işlemine esas değer olarak
gösterilecek değer, yeni esaslara bağlandı
NE OLDU?
Yeni düzenlemeye göre;
- Tapu işlemleri sırasında gösterilecek değer, emlak
vergisi asgari değeri değil, normal alım-satım değeri
olacak. Örneğin 500 bin YTL’ye satılan gayrimenkulün,
emlak vergisi asgari değeri 160 bin YTL ise, tapu
işlemleri, önceki uygulamanın aksine 500 bin YTL değer
üzerinden yapılacak. Kuşkusuz tapu harcı vs. 500 bin YTL
üzerinden hesaplanacak.
- Gayrimenkul satışında, satış bedelinin emlak vergisi
asgari değerinin altında olduğu durumlarda ise, emlak
vergisi asgari değeri üzerinden "tapu harcı" ödenecek.
- Alım-satım ya da devir değerinin gerçek tutarı
yansıtmadığının saptanması durumunda, aradaki farka
isabet eden harç, ikmalen veya re’sen alıcı ve satıcı
adına tarh edilecek. Tarh edilecek yani ilave olarak
istenecek olan bu harcın yüzde 25’i oranında da "vergi
ziyaı" cezası kesilecek.
Vergi dairesi, 5 yıllık zamanaşımı süresi içinde,
gayrimenkulün gerçek satış bedelini araştırıp, cezalı
işlem yapabileceği için, bundan böyle alım-satım
sırasında, tapu harcı yönünden, gerçek değerin
gösterilmesinde yarar var.
Vergi borcu olan gayrimenkul alabilecek
BAZI gazetelerde, vergi borcu olanların gayrimenkul
alamayacağı ve tapuda işlem yaptıramayacağı yönünde
haberler yayınlandı.
Okurlarımızın ısrarlı soruları üzerine açıklayalım;
böyle bir durum söz konusu değil. 5 Haziran 2008 tarihli
Mükerrer Resmi Gazete’de yayınlanan 5766 sayılı Yasa’nın
ikinci maddesinde, "tapu işlemlerine ilişkin harçlar
hariç" denilmek suretiyle, konuya açıklık
kazandırılmıştır.
Şükrü KIZILOT
11.06.2008 |
