| |
İkisi de ücretli, peki... İşçi niye fazla vergi
ödüyor
Hiç düşündünüz mü? İşçi ve memur, ikisi de ücretli
olmasına rağmen işçi, memurdan niçin daha fazla
vergi ödüyor?
Örneğin, aylık ücreti 1.000 YTL olan işçi, aylık
ücreti 1.000 YTL olan memurdan daha fazla gelir
vergisi ödüyor. Aynı şekilde, aylık ücreti 2.000 YTL
olan işçi, 2.000 YTL aylık alan memurdan daha fazla
vergi ödüyor. Üstelik, işçinin ödediği vergi,
memurun ödediği verginin 3-4 katı hatta 5-6 katı!..
FAZLA VERGİNİN NEDENİ
- İşçinin Vergisi:
İşçinin vergisi hesaplanırken, brüt ücretinden,
yüzde 14 SSK primi, yüzde 1 İşsizlik Sigortası primi
düşülüyor. Kalan kısmın gelir vergisi hesaplanıyor.
Örneğin 2.000 YTL’nin vergisi, 1.700 YTL üzerinden;
1.700 x yüzde 15 = 255 YTL Gelir Vergisi olarak
hesaplanıyor (Ücretin vergi matrahı toplamı 7.500
YTL’yi aşınca örneğin Mayıs ve izleyen aylarda,
gelir vergisi, yüzde 20 oranı üzerinden; 1.700 x
yüzde 20 = 340 YTL olarak hesaplanıyor.
- Memurun Vergisi:
Memurun vergisi hesaplanırken, brüt ücretinden,
yüzde 16 TC Emekli Sandığı kesintisi düşülüyor.
Ancak kalan kısmın gelir vergisi hesaplanmıyor.
Ayrıca; makam tazminatı, özel hizmet tazminatı, mali
sorumluluk tazminatı, ek tazminat, askeri tazminat,
dil tazminatı, üniversite ödeneği, yargı ödeneği,
temsil ve görev tazminatı, aile yardımı gibi
ödemeler "vergi dışı" bırakılıyor. Bu yöntem
uygulanınca, ücretin yüzde 70-80’i (sözleşmeliler
hariç) gelir vergisine tabi olmuyor. Buna göre,
örneğin 2.000 YTL’nin vergisi, 500 YTL üzerinden;
500 x yüzde 15 = 75 YTL gelir vergisi olarak
hesaplanıyor.
Özellikle; müsteşar, genel müdür, denetim elemanı,
Danıştay, Yargıtay ve Sayıştay üyeleri, öğretim
üyeleri, brüt ücretlerinin yüzde 3-4 ya da 5-6’sı
kadar gelir vergisi ödüyorlar. Odacı, bekçi, şoför
gibi düşük gelirli memurlar ise, yüzde 10-11
civarında, gelir vergisi ödüyorlar.
ANAYASA’YA AYKIRI
Anayasa’nın 73. maddesine göre; "Herkes, kamu
giderlerini karşılamak üzere, mali gücüne göre vergi
ödemekle yükümlüdür. Vergi yükünün adaletli ve
dengeli dağılımı, maliye politikasının sosyal
amacıdır."
Olaya bu açıdan baktığımızda, ücreti 1.000 ya da
2.000 YTL olan işçi ve memurun, bu ücret gelirleri
üzerinden, "mali güçlerine göre" aynı verginin
kesilmesi gerekir. Ayrıca, vergi yükünün "adaletli
ve dengeli dağılımı" açısından da bu gerekir.
Bunların hiçbiri yapılmıyor. Demek ki bu uygulama
Anayasa’ya aykırı!
VERGİ İADESİ KAYBI
Yakında yasalaşması beklenen bir düzenleme ile
"ücretlilere vergi iadesi"nin, "geriye dönük"
olarak, 1 Ocak 2008 tarihinden itibaren, yürürlükten
kaldırılması söz konusu...
Memurların, vergi matrahı yukarıda da belirtildiği
gibi, düşük tutuluyor. Yeni düzenlemede, asgari
ücretin brüt tutarının yarısı kadar "en az geçim
indirimi" uygulanacağı için, memurların büyük
kısmının (sözleşmeliler hariç) ciddi bir kaybı
olmayacak. İşçilere gelince, orta ve yüksek düzeyde
ücret geliri olanların, ciddi kaybı olacak. Kaldı ki
işçilerin çoğu, işverenle "net ücret" üzerinden
anlaştıkları için, vergi iadesinin kaldırılması
nedeniyle, 10 işçiden 9’unun parasal anlamda kaybı
olacak. İşçi ve memur ücretlerinin
vergilendirilmesinde "Anayasa’ya aykırı" çarpık
tablonun, en kısa zamanda düzeltilmesi gerekiyor...
Şükrü Kızılot
Hürriyet
27.02.2007 |
|