| |
Leasingle konut alana düşük KDV
Ülkemizde son yıllarda
gittikçe canlanan gayrimenkul ve inşaat piyasasında
pazarlamaya ve satışa yönelik yeni arayışlar gündeme
gelmiş bulunmaktadır. Bu arayışlar içersinde
gayrimenkullerin finansal kiralama yöntemi ile devri
(satışı) giderek yaygınlaşmaktadır.
İşyerleri ile villa benzeri nitelikteki
gayrimenkullerin satışında başvurulan finansal
kiralama yolu ile kullanım hakkının devri, daha çok
bu tür gayrimenkullerin satışında uygulanan Katma
Değer Vergisi oranı ile finansal kiralama yoluyla
yapılan devirlerde uygulanan Katma Değer Vergisi
oranında var olan farklılık nedeniyle önem arz
etmektedir.
Katma Değer Vergisi açısından yüzde 18 olan genel
oran finansal kiralama işlemlerinde yüzde 1 olması
nedeniyle böyle bir uygulama satış aşamasında alıcı
açısından önemli bir avantaj sağlamaktadır. Bu
konuda piyasada geliştirilen organizasyonlarla
finansal kiralama işlemleri daha başlangıçtan
itibaren zincirleme hale getirilmek suretiyle daha
da avantajlı hale getirilebilmektedir.
Finansal kiralamayla ilgili yasal düzenleme gereği
olarak söz konusu yasa hükümleri çerçevesinde
edinimlerle ilgili olarak yapılan sözleşmeler belli
öngörüleri içermektedir. Buna göre finansal kiralama
sözleşmesine konu edilen varlık, sözleşme sonunda
genel ilke olarak kiracı olarak tanımlanan şahsa
devredilmekte, daha açıkçası satılmaktadır.
Finansal kiralama sözleşmeleri; kiralayanın
kiracının talebi ve seçimi üzerine üçüncü kişiden
satın aldığı veya başka suretle temin ettiği bir
malın zilyetliğini, her türlü faydayı sağlamak üzere
belli bir süre feshedilmemek şartıyla kira bedeli
karşılığında, kiracıya bırakmasını öngören bir
sözleşme türüdür.
Bu sözleşmelerle finansal kiralama yolu ile bir
varlığın satın alınması halinde mal bedeli, belli
bir süre içersinde taksitler halinde ödenebilmekte
ve kira süresi sonunda söz konusu mal kiracıya
devredilmektedir.
Ülkemizde geliştirilen gayrimenkul satış teknikleri
içersinde finansal kiralama yolu ile satışlar
giderek önem arz etmeye başlamış ancak bu
uygulamanın daha işin başından yani inşaat
aşamasından başlaması belli sorunları da beraberinde
getirmiştir.
Henüz tapu kayıtları üzerindeki hukuki durumu
kesinlik kazanmayan bir varlığın finansal kiralama
tekniği ile devrinde ileride çeşitli nedenlerle söz
konusu gayrimenkullerin tapu tescillerinin
yapılmaması durumunda ortaya çıkması muhtemel hukuki
sorunlar açısından ayrıca irdelenmesi gerekmektedir.
Ancak günümüzde Gelir İdaresi vermiş bulunduğu
görüşlerle gayrimenkullerin finansal kiralama
yoluyla satışına olumlu bakmakta ve bu tutumu ile
özellikle lüks konutların (villaların) satışında bir
anlamda düşük oranlı Katma Değer Vergisi
uygulamasını kabul etmektedir.
Bu konuda vergi idaresi tarafından verilen bir
görüşe (özelge) göre “... kat irtifakı tamamlanmayan
dairelerin inşaasını gerçekleştiren şirket
tarafından, finansal kiralamaya konu edilmek
üzere...tesliminde ve...finansal kiralama sözleşmesi
çerçevesinde söz konusu dairelerin müşterilere
tesliminde yüzde 1 oranında Katma Değer Vergisi
ugulanması gerekmektedir.” Oysa yasal düzenleme
gereği olarak bu durumda satış nedeniyle düzenlenen
faturalarda Katma Değer Vergisi'nin yüzde 18
oranında uygulanması gerekmektedir.
Henüz hem teknik olarak ve hem de hukuki açıdan
tamamlanmamış bir inşaatın finansal kiralama yoluyla
devrinde (satışında);
* Her şeyden önce Katma Değer Vergisi uygulaması
açısından bir farklılık oluşmaktadır. Bu fark
gayrimenkul satış bedelleri dikkate alındığında
önemli bir avantaj sağlamaktadır.
* İnşaat aşamasında yapılan bu tür satışlar ileride
sorun yaratabilecek bir görüntü sergilemektedir.
Ancak yine bazı hallerde inşaatın ilk aşamasında bu
gayrimenkuller finansal kiralama yolu ile yapımcıya
teslim edilmekte, yapımcı da bu gayrimenkullerin
teslim tarihini geciktirmekte ve bu uygulama ile
gayrimenkullerin tapu kayıtları üzerinde hak
sahiplerine yani gerçek alıcılarına intikalı
gecikmiş olmaktadır.
Vergi idaresinin özellikle inşa halinde
gayrimenkullerin finansal kiralama yoluyla devrine
vergisel açıdan olumlu bakması işyerlerinin ve lüks
tanımına giren konutların bu yöntemle devrini
yaygınlaştırmaktadır.
Veysi Seviğ
Referans
27.02.2007 |
|