Gelir Vergisi Kanununun Geçici 67 nci
maddesinde, menkul kıymetler ve diğer sermaye
piyasası araçlarının elden çıkarılması ve elde
tutulması sürecinde elde edilen gelirler ile
mevduat faizleri, repo gelirleri ve özel
finans kurumlarından elde edilen gelirlerin
vergilendirilmesine yönelik düzenlemelere yer
verilmiştir.
Enflasyondaki değişmelerden etkilenmeyen
öngörülebilir net getiri garantisi sağlayan
TÜFE’ye endeksli Devlet Tahvillerinin elde
tutulması ve elden çıkarılmasından doğan
kazançların Geçici 67 nci madde kapsamında
vergilendirilmesinde, tevkifat matrahının
nasıl tespit edileceği bu Sirkülerin konusunu
oluşturmaktadır.
2. TÜFE’ ye Endeksli Devlet İç Borçlanma
Senetlerinde Vergileme
Sabit getirili Devlet Tahvillerinin
vergilendirilmesine ilişkin esaslar 257 seri
numaralı Gelir Vergisi Genel Tebliğinde
açıklanmış olup, Tebliğin ilgili bölümlerinde
tevkifat matrahının tespitinde dikkate alınan
temiz fiyatın tahvilin alış fiyatından
birikmiş faiz tutarının düşülmesi suretiyle
hesaplanacağı belirtilmiştir.
TÜFE’ye endeksli Devlet Tahvillerinde
enflasyon farkını içeren temiz fiyatın
hesaplanması da aynı yönteme göre yapılmakla
birlikte, hesaplamada
reel birikmiş faiz yerine enflasyon dahil
birikmiş faizin dikkate alınması
gerekmektedir.
Kupon başına ödenen prim tutarı, temiz fiyat
ile senedin nominal bedelinin alış tarihindeki
endekslenmiş değeri arasındaki farkın, kupon
sayısına bölünmesi suretiyle hesaplanacaktır.
İtfa tarihindeki anapara ödemesine ilişkin
tevkifat matrahı ise, endekslenmiş anapara
tutarı ile senedin nominal bedelinin alış
tarihindeki endekslenmiş değeri arasındaki
fark olacaktır.
Örnek:
Hazine tarafından 21/02/2007 ihraç tarihli
2.000 YTL. nominal bedelle 5 yıl vadeli ve
altı ayda bir %5 reel kupon ödemeli TÜFE’ ye
endeksli Devlet tahviline ait diğer bilgiler
aşağıdaki gibidir.
İhraç Günü Referans Endeksi
= 134
Alış Tarihi
= 07.03.2007
Alış Günü Referans Endeksi
= 136
Takas Alış Fiyatı
= 2.120 YTL
İlk Kupon Tarihi
= 22.08.2007
İlk Kupon Ödemesi Referans Endeksi
= 140
Satış Tarihi
= 25.03.2008
Satış Öncesi Ödenen Kupon Adedi
= 2
Takas Satış Fiyatı
= 2.200 YTL
Anapara İtfa Tarihi
= 15.02.2012
İtfa Tarihindeki Referans Endeksi
= 200
Söz konusu tahvile ilişkin kupon faiz
ödemeleri ile tahvilin alım-satım ve
itfasındaki tevkifat matrahlarının tespiti
aşağıdaki şekilde yapılacaktır:
- 07.03.2007 Tarihi İtibarıyla Enflasyon Dahil
Birikmiş Faiz Tutarının Tespiti :
Enflasyon Dahil Birikmiş Faiz Tutarı
= Reel Alış Birikmiş Faiz Tutarı * Alış
Günü Referans
Endeksi / İhraç Günü Referans Endeksi
=
7,81
[2000 *0.05*(14/182)*(136/134)]
- Enflasyon Farkını İçeren Temiz Alış
Fiyatının Tespiti:
Temiz Fiyat
=
Takas Alış Bedeli- Enflasyon Dahil
Birikmiş Faiz
= ( Temiz Fiyat - Nominal Bedelin Alış
Tarihindeki
Endekslenmiş Değeri) / Kupon Sayısı
=
82,34
(2.112,19-2.029,85) / 10
=
8,23
- İlk Kupon Ödemesinde Tevkifat Matrahının
Tespiti:
İlk Kupon Ödemesine İlişkin Faiz Oranı =
0,0522
[0,05*(140/134)]
Brüt Kupon Tutarı =104,40
(0,0522*2.000)
Bu çerçevede, ilk kupon ödemesinde tevkifat
matrahı,
brüt kupon tutarından kupon başına ödenen prim
tutarı ile enflasyon dahil birikmiş faiz
tutarı düşülerek hesaplanacaktır.
İlk Kupon Ödemesinde Tevkifat Matrahı =
88,36 (104,40-
8,23-7,81)
- Kıymetin Kupon Ödemesi Sonrası Satışında
Tevkifat Matrahının Tespiti:
Kıymetin Kupon Ödemesi Sonrası Satışında
Tevkifat Matrahı
= Takas Satış Fiyatı - Temiz
Alış Fiyatı + Alıştan Sonra
Ödenen Kupon Adedi *
Kupon Başına Ödenen Prim
Tutarı
= 104,27
(2.200- 2.112,19 +
2*8,23 )
- İtfada Tevkifat Matrahının Tespiti:
Anaparanın İtfa Tarihinde Endekslenmiş Değeri
=
2.985,07
[2000* (200/134)]
