|
Maliye
Bakanlığından
MİLLİ EMLAK
GENEL TEBLİĞİ (SIRA NO: 310)
(15.02.2007)
Bilindiği üzere; Hazinenin özel
mülkiyetinde bulunan taşınmazlar
üzerinde gerçek ve tüzel kişiler
(kamu-özel) lehine, 2886 sayılı
Devlet İhale Kanunu ve bu Kanunun
74’üncü maddesi gereğince yayımlanan
Devlete Ait Taşınmaz Mal Satış,
Trampa, Kiraya Verme, Mülkiyetin
Gayri Ayni Hak Tesis,
Ecrimisil
ve Tahliye Yönetmeliği ve özel
kanunlarındaki hükümler ile
Bakanlığımızca belirlenen koşullarla
irtifak hakkı tesis edilmektedir.
Bu kapsamda;
Boru Hatları İle Petrol Taşıma A.Ş.
(BOTAŞ) Genel Müdürlüğü, Türkiye
Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) Genel
Müdürlüğü, Türkiye Elektrik Dağıtım
A.Ş. (TEDAŞ) Genel Müdürlüğü ve
Elektrik Üretim A.Ş. (EÜAŞ) Genel
Müdürlüğü gibi özel kanunları
uyarınca görevlendirilmiş olan
kuruluşların asli görevleri
gereğince yapmış olduğu hizmetlerin
kamu hizmeti niteliği taşıyor olması
hususu da dikkate alınmak suretiyle,
bu kuruluşların hizmetleri sebebiyle
ihtiyaç duyduğu mülkiyeti Hazineye
ait taşınmazlar ile Devletin hüküm
ve tasarrufu altındaki taşınmazlar
üzerinde, bu kuruluşlar lehine
bedeli karşılığında irtifak hakkı
tesisi,
bedelsiz devir, bedelsiz irtifak
hakkı tesisi veya
kullanma izni verilmesi işlemleri
27.10.2003 tarihli ve 270 Sıra
Sayılı Milli Emlak Genel Tebliği,
2005/03 ve 2005/13 sayılı Genelgeler
ile 81 Valiliğe (Defterdarlık)
yazılan 08.10.2003 tarihli ve 35097
sayılı yazımız uyarınca
Defterdarlıklarca yapılarak
sonuçlandırılmaktaydı.
03.03.2001 tarihli ve 4628 sayılı
Elektrik Piyasası Kanununun 15’inci
maddesinin (d) fıkrası 24.05.2006
tarihli ve 5496 sayılı Kanun ile;
“Piyasada üretim veya dağıtım
faaliyetinde bulunan lisans sahibi
özel hukuk tüzel kişileri,
faaliyetleri ile ilgili olarak
Hazinenin mülkiyetindeki veya
Devletin hüküm ve tasarrufu
altındaki taşınmazlar üzerinde
irtifak hakkı tesisi, kullanma izni
veya kiralama yapılabilmesi için
Kurumdan talepte bulunur. Bu talebin
Kurulca uygun görülmesi hâlinde,
ilgili mevzuat uyarınca Maliye
Bakanlığı ile lisans sahibi özel
hukuk tüzel kişileri arasında lisans
süresi ile sınırlı olmak üzere
irtifak hakkı tesisi, kullanma izni
veya kiralama sözleşmesi düzenlenir.
Bu sözleşmelerde, sözleşmenin
geçerliliğinin lisansın geçerlilik
süresi ile sınırlı olacağı hükmü yer
alır. Bu şekilde tesis edilen
irtifak hakkı, kullanma izni veya
kiralama bedelini ödeme yükümlülüğü,
lisans sahibi özel hukuk tüzel
kişisine aittir.
Piyasada kamu tüzel kişiliğini haiz
lisans sahibi tüzel kişilerce
yürütülen üretim, dağıtım veya
iletim faaliyetleri için gerekli
olan, Hazinenin mülkiyetindeki veya
Devletin hüküm ve tasarrufu
altındaki taşınmazlarla ilgili
olarak irtifak hakkı tesisinin veya
kullanma izni verilmesinin talep
edilmesi hâlinde, Maliye Bakanlığı
tarafından ilgili kamu tüzel
kişileri lehine lisans süresince
bedelsiz irtifak hakkı tesis edilir
veya kullanma izni verilir.”
şeklinde değiştirilmiştir.
Bu
hüküm ile konu hakkında görüşleri
sorulan Enerji Piyasası Düzenleme
Kurumunun görüşü de dikkate alınmak
suretiyle; konuya ilişkin muhtelif
tarihlerde yapılan düzenlemelerin
birleştirilerek tek bir genel tebliğ
haline getirilmesi gerekli
görülmüştür.
Buna
göre;
I)
Boru Hatları
İle Petrol Taşıma A.Ş. (BOTAŞ) Genel
Müdürlüğü, Türkiye Elektrik İletim
A.Ş. (TEİAŞ) Genel Müdürlüğü,
Elektrik Üretim A.Ş. (EÜAŞ) Genel
Müdürlüğü ile elektrik dağıtımı ile
görevlendirilen ekli listede (Ek-1)
belirtilen ve özel kanunları
uyarınca görevlendirilmiş olan tüzel
kişilerin yapmış olduğu hizmetlerin
kamu hizmeti niteliği taşıyor olması
ve bu tüzel kişilerce yerine
getirilmesi gereken hizmetlerde
aciliyet
bulunması nedeniyle, yapılan
yatırımların zamanında
yapılabilmesi, aksamaması ve bu
işlerin süratle yerine getirilmesi
ve ayrıca, mülkiyeti Hazineye ait
taşınmazlar ile Devletin hüküm ve
tasarrufu altındaki taşınmazlar
üzerinde bu tüzel kişiler lehine
asli görevleri gereği tesis edilecek
irtifak hakkı ve kullanma izni
işlemlerinin kısa sürede ve etkin
bir şekilde sonuçlandırılması
amacıyla; mülkiyeti Hazineye ait
taşınmazlar üzerinde kamu tüzel
kişiliğini haiz lisans sahibi tüzel
kişiler lehine irtifak hakkı tesis
edilmesine ilişkin tüm işlemler,
Bakanlığımızın 150 Sıra Sayılı Milli
Emlak Genel Tebliğinin (D) bölümünde
belirtilen bilgi ve belgeler de
dikkate alınmak suretiyle, aşağıdaki
açıklamalar çerçevesinde
Defterdarlıklarca
sonuçlandırılacaktır.
1 - TEİAŞ,
EÜAŞ ve elektrik dağıtımı ile
görevli kamu tüzel kişiliğini haiz
lisans sahibi tüzel kişiler
tarafından,
üzerinden enerji nakil hattı
geçirilen/geçirilecek olan,
BOTAŞ
tarafından, doğalgaz boru hattı
geçirilen/geçirilecek olan mülkiyeti
Hazineye ait veya Devletin hüküm ve
tasarrufu altındaki taşınmazlar
hakkında, talep konusu taşınmazların
üzerinde irtifak hakkı tesis
edilmesinde ve/veya kullanma izni
verilmesinde herhangi bir sakınca
bulunup bulunmadığı tespit edilecek,
irtifak hakkı tesis edilmesinde
ve/veya kullanma izni verilmesinde
herhangi bir sakınca bulunmadığının
tespiti halinde gerekli işlemlere
başlanılacaktır.
2 -
Adı
geçen Kuruluşlar tarafından irtifak
hakkı tesisi ve/veya kullanma izni
verilmesi talep edilen mülkiyeti
Hazineye ait ve/veya Devletin hüküm
ve tasarrufu altındaki taşınmazların
genel bütçe kapsamındaki kamu
idarelerine veya özel bütçe
kapsamındaki idarelere tahsisli
olması durumunda, bu taşınmazın
tahsis edildiği kurum veya
kuruluştan görüş sorularak olumlu
cevap alınması halinde, ilgili
Kuruluşlar lehine irtifak hakkı
tesis edilecek ve/veya kullanma izni
verilecek olan kısımları üzerinde
genel bütçe kapsamındaki kamu
idarelerine veya özel bütçe
kapsamındaki idarelere yapılan
tahsis kaldırılarak, bu kısımlar
üzerinde irtifak hakkı tesis
edilecek ve/veya kullanma izni
verilecek, tahsis yapılan kurum veya
kuruluştan olumsuz cevap alındığı
takdirde ise, bu durum talep sahibi
Kuruluşa bildirilecektir.
3 - TEİAŞ ve
EÜAŞ
tarafından
yürütülen üretim
veya iletim
faaliyetleri için gerekli olan,
mülkiyeti Hazineye ait ve/veya
Devletin hüküm ve tasarrufu
altındaki taşınmazlar üzerinde bu
Kuruluşlar lehine lisans süresince
tesis edilecek
irtifak hakkı ve/veya kullanma izni
bedelsiz
olacaktır. Bu lisans sahibi tüzel
kişilerin özelleştirilmesi
yapıldıktan sonra, yeni yerlerin
talep edilmesi halinde, bu yerler
üzerinde genel hükümlere göre
belirlenecek
bedeli
karşılığında
irtifak hakkı ve/veya kullanma izni
verilecektir.
4 -
Elektrik
dağıtımı ile
görevlendirilen ekli listede (Ek-1)
belirtilen kamu tüzel kişiliğini
haiz lisans sahibi tüzel kişilerce
trafo, kesici ölçü kabini (KÖK),
dağıtım merkezi (DM) vs. binası veya
direk yeri olarak fiilen kullanılan
veya kullanılmak üzere talep edilen
mülkiyeti Hazineye ait taşınmazların
üzerinde
bedelsiz
irtifak hakkı tesisi,
Devletin hüküm
ve tasarrufu altındaki yerler
üzerinde
bedelsiz
kullanma izni verilmesi
işlemlerinde;
- Bu
taşınmazların genel bütçe
kapsamındaki kamu idarelerine veya
özel bütçe kapsamındaki idarelere
tahsisli olması durumunda, ikinci
maddede belirtildiği şekilde işlem
yapılacaktır.
-
Taşınmazın Devletin hüküm ve
tasarrufu altında bulunması halinde
ise aynı şartlarla, 178 sayılı
Maliye Bakanlığı'nın Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde
Kararnamenin 26.5.2004 tarihli ve
5177 sayılı Kanunla değişik 13’üncü
maddesinin (b) bendi uyarınca,
Şirket lehine bedelsiz kullanma izni
tesis edilecek, ifraz ve tescil
işleminde 29.06.2001 tarihli ve 4706
sayılı Kanunun 03.07.2003 tarihli ve
4916 sayılı Kanun ile değişik 7’nci
maddesi uyarınca işlem yapılacaktır.
- Talep
konusu taşınmazlardan işlemleri
tamamlananlar hakkında gerekli bilgi
Defterdarlıklarca doğrudan
Özelleştirme İdaresi Başkanlığına ve
ilgili kurumlara bildirilecektir.
- Ek-1 listede
belirtilen Şirketlerin
özelleştirilmesi yapıldıktan sonra,
yeni yerlerin talep edilmesi
halinde, bu yerler üzerinde genel
hükümlere göre belirlenecek
bedeli
karşılığında
irtifak hakkı ve/veya kullanma izni
verilecektir.
5 - BOTAŞ
lehine irtifak hakkı tesisi
işlemlerinde,
4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası
Kanunu gereğince Enerji Piyasası
Düzenleme Kurulu Kararının bulunup
bulunmadığı tespit edilecek, bu
karar bulunmuyor ise, Enerji
Piyasası Düzenleme Kurumundan görüş
alınacaktır.
6 -
Doğalgaz boru hattı geçirilmek
amacıyla tesis edilecek irtifak
haklarında, hat güzergahının
taşınmazdan
geçiş durumu (hattın
taşınmazın kenarından veya
ortasından
geçmesi v.b. gibi),
taşınmazın yüzölçümü, geometrik
durumu ve satış bedeli gibi hususlar
da göz önüne alınarak, bu
taşınmazların boru hattı
geçmeden
önceki değerleri ile boru hattı
geçtikten
sonraki değerleri arasındaki farkın
irtifak hakkı bedelini oluşturacağı
(Örneğin, mülkiyeti Hazineye ait
olan
15.000
m2 yüzölçümlü bir taşınmazın 700
m2’lik kısmı üzerinden doğalgaz boru
hattı geçirilmek üzere irtifak hakkı
tesisi talep edildiğinde, irtifak
hakkı bedeli tespit edilirken, bu
taşınmazın irtifak hakkı tesisi
talep edilen 700 m2’lik kısmının
değil, bu taşınmazın tamamının
doğalgaz boru hattı
geçmeden
önceki değeri ile doğalgaz boru
hattı geçtikten
sonraki değeri arasındaki fark
irtifak hakkı bedelini
oluşturacaktır.)
ve bedelin bir
defaya mahsus olmak üzere alınacağı
hususları dikkate alınmak suretiyle,
bu taşınmazlara, 2886 sayılı Devlet
İhale Kanununun 9’uncu maddesi ile
13’üncü maddesinin değişik 1’inci
fıkrası uyarınca irtifak hakkı
bedeli takdir ettirilerek, bu
bedel
karşılığında
ve bu bedel
peşin ve defaten tahsil edildikten
sonra, hizmet süresince kullanılmak
koşuluyla ve Devlete Ait Taşınmaz
Mal Satış, Trampa, Kiraya Verme,
Mülkiyetin Gayri Ayni Hak Tesisi,
Ecrimisil
ve Tahliye Yönetmeliğinin eki
Mülkiyetin Gayri Ayni Hak Tesisi
Taahhütnamesi düzenlenmek suretiyle
4721 sayılı Türk Medeni Kanununun
744’üncü maddesi ve Devlete Ait
Taşınmaz Mal Satış, Trampa, Kiraya
Verme, Mülkiyetin Gayri Ayni Hak
Tesisi,
Ecrimisil ve Tahliye
Yönetmeliğinin 72/a hükmü uyarınca
BOTAŞ Genel Müdürlüğü
lehine irtifak hakkı tesis edilerek,
bu hak tapuya tescil edilecektir.
II)
3096 sayılı
Türkiye Elektrik Kurumu Dışındaki
Kuruluşların Elektrik Üretimi,
İletimi, Dağıtımı ve Ticareti İle
Görevlendirilmesi Hakkındaki Kanun,
4628 sayılı Elektrik Piyasası
Kanunu, 4646 sayılı Doğal Gaz
Piyasası Kanunu ve 5015 sayılı
Petrol Piyasası Kanunu hükümleri
uyarınca ilgili idarelerce lisans
veya görev verilmiş olan
özel hukuk
tüzel kişileri
tarafından kamulaştırma bedeli
ödenmek suretiyle Enerji ve Tabii
Kaynaklar Bakanlığı veya ilgili
İdare ya
da Kurum tarafından kamulaştırılarak
Hazine adına tescil edilen veya
mülkiyeti görevli Şirketlere ait
iken Hazine adına tescil edilen
taşınmazlar üzerinde, görev süresi
sonuna kadar görevli Şirketler
lehine
bedelsiz
irtifak hakkı
tesis edilebilecektir. Ancak, bedeli
görevli Şirketler tarafından değil
de, anılan Bakanlık veya ilgili
İdare ya
da Kurum tarafından karşılanmak
suretiyle kamulaştırılarak Maliye
Hazinesi adına tescil ettirilen veya
daha önce Maliye Hazinesi adına
kayıtlı olan taşınmazlar üzerinde
ise,
bedeli
karşılığında
görevli Şirketler lehine irtifak
hakkı tesis edilebilecektir.
III)
3996 sayılı
Bazı Yatırım ve Hizmetlerin
Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde
Yaptırılması Hakkında Kanun
hükümlerine göre, adına ihale
yapılan yatırımcı lehine,
sözleşmelerinde belirtilen
bedel
karşılığında
ve
sözleşmelerinde belirtilen süre
kadar Bakanlığımızca kullanma izni
verilebilecek veya irtifak hakkı
tesis edilebilecektir.
II ve
III üncü bölümlerle ilgili olarak
Hazinenin özel mülkiyetinde bulunan
taşınmazlar ile Devletin hüküm ve
tasarrufu altındaki yerlerin
kiralanması, kullanma izni verilmesi
ve irtifak hakkı tesisi taleplerine
ilişkin işlemler Bakanlığımıza
intikal ettirilerek alınacak cevaba
göre işlem tesis edilecektir.
IV)
Tereddüt edilen konularda
Bakanlığımızdan görüş sorulacaktır.
Tebliğ
olunur.
|