|
5746 sayılı
Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi
Hakkında Kanun Genel Tebliği (Seri No: 1)
(Taslak)
1. Giriş
Teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge
merkezlerinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla
kurulan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca
desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve
yenilik projelerinde, teknogirişim sermaye
desteklerinden yararlanan işletmelerde ve rekabet öncesi
işbirliği projelerinde çalışan Ar-Ge ve destek
personelinin çalışmaları karşılığında elde ettikleri
ücretleriyle ilgili olarak 28/02/2008 tarihli ve 5746
sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin
Desteklenmesi Hakkında Kanunda([1])
belirtilen gelir vergisi stopajı teşviki uygulamasına
ilişkin açıklamalar bu Tebliğin konusunu
oluşturmaktadır.
2. Yasal Düzenleme
1/4/2008 tarihinden itibaren geçerli
olmak üzere yürürlüğe giren, 28/02/2008 tarihli ve 5746
sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin
Desteklenmesi Hakkında Kanunun 3 ncü maddesinin ikinci
fıkrası ile 4 üncü maddesi aşağıdaki gibidir:
"(2) Kamu personeli hariç olmak
üzere teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge
merkezlerinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla
kurulan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca
desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve
yenilik projelerinde, teknogirişim sermaye
desteklerinden yararlanan işletmelerde ve rekabet öncesi
işbirliği projelerinde çalışan Ar-Ge ve destek
personelinin; bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri
ücretlerin doktoralı olanlar için yüzde doksanı,
diğerleri için yüzde sekseni gelir vergisinden
müstesnadır."
"MADDE 4 -
(1) Bu Kanun kapsamındaki destek ve teşvik
unsurlarından yararlananların bu Kanunda öngörülen
şartları taşıdıklarına ilişkin tespitler en geç iki
yıllık süreler itibarıyla yapılır.
(2) Bu Kanunun 3 üncü maddesinde
belirtilen gelir vergisi stopajı ve sigorta primi
işveren hissesine ilişkin teşviklerden yararlanacak olan
destek personelinin tam zaman eşdeğeri sayısı, toplam
tam zamanlı Ar-Ge personeli sayısının yüzde onunu
geçemez.
(3) Asgari Ar-Ge personeli
sayısının hesabında fiilen ve tam zamanlı olarak
çalışan personelin üçer aylık dönemler itibarıyla
ortalaması esas alınır.
(4) Bu Kanunda öngörülen
şartların ihlali veya teşvik ve destek unsurlarının
amacı dışında kullanılması halinde, zamanında tahakkuk
ettirilmemiş vergiler yönünden vergi ziyaı doğmuş
sayılır. Sağlanan vergi dışı destekler ise 21/7/1953
tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü
Hakkında Kanun hükümlerine göre ve gecikme zammı
uygulanmak suretiyle tahsil edilir.
(5) Bu Kanun kapsamındaki
indirim, istisna, destek ve teşviklerden yararlananlar;
193 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin birinci fıkrasının
(9) numaralı bendi, 5520 sayılı Kanunun 10 uncu
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ve 29/1/2004
tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın
Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması
Hakkında Kanunun aynı mahiyetteki hükümlerinden ayrıca
yararlanamazlar.
(6) Bu Kanunun uygulamasına ve
denetimine ilişkin usul ve esaslar, TÜBİTAK'ın görüşü
alınmak suretiyle Maliye Bakanlığı ile Sanayi ve Ticaret
Bakanlığı tarafından birlikte çıkarılacak yönetmelikle
belirlenir."
Destek ve teşviklere yönelik uygulama
ve denetim uygulama usul ve esasları .... tarihli ve ...
sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Araştırma ve
Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin
Uygulama ve Denetim Yönetmeliği ile belirlenmiştir.
3.Gelir Vergisi Stopajı
Teşviki Uygulaması
3.1. Uygulama Esasları
5746 sayılı Kanun uyarınca Ar-Ge
Merkezi belgesi alabilmek için Ar-Ge merkezlerinde en az
50 (elli) tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istidam
edilmesi zorunludur. Bu nedenle, gelir vergisi stopajı
teşvikinden yararlanmak için Ar-Ge merkezlerinde en az
50 tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istidam edilmesi
gerekmektedir.
Ar-Ge merkezleri dışında, teknoloji
merkezi işletmelerinde Ar-Ge ve yenilik projelerinde,
teknogirişim sermaye desteklerinden yararlanan
işletmelerde ve rekabet öncesi işbirliği projelerinde
gelir vergisi stopajı teşvikinden yararlanmak için
personel sınırlaması bulunmamaktadır.
Gelir vergisi stopajı teşvikinin
hesaplanmasında kapsama giren personelin fiilen Ar-Ge
ve yenilik faaliyetlerine ayırdıkları zamanın, toplam
çalışma zamanına oranı esas alınacaktır. Kanun
kapsamında faaliyette bulunan personelin, ay içindeki
çalışmalarının tamamının Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri
ile ilgili olması halinde hak kazanılmış hafta tatili ve
yıllık ücretli izin süreleri de 50 (elli) tam zaman
eşdeğerin hesabında bu kapsamda değerlendirilerek gelir
vergisi stopajı teşviki uygulamasında dikkate
alınacaktır. Ancak, Bir günde 8, haftada 45 saatin
üzerindeki çalışma süreleri ile ek çalışma süreleri 50
(elli) tam zaman eşdeğerin hesabında dikkate alınmaz.
Kısmî çalışma halinde ise, personelin
Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerine ayırdığı zamanın toplam
çalışma zamanına oranı dikkate alınmak suretiyle bulunan
ücret tutarları Ar-Ge ve yenilik harcaması olarak
dikkate alınacaktır. Kısmî çalışan personelin hafta
tatili ve yıllık ücretli izin süreleri dikkate alınmaz.
Teşvik uygulamasında istisna, Ar-Ge
ve destek personelinin Ar-Ge ve yenilik faaliyeti
kapsamında fazla mesai dahil çalıştığı süreye ilişkin
ücret matrahına uygulanacaktır. Ücret matrahına söz
konusu istisnanın uygulanması sonucu vergiye tabi ücret
ile bu ücret üzerinden yapılan stopaj tutarı muhtasar
beyannameye yansıtılacaktır.
Gelir vergisi stopajına ilişkin
teşviklerden yararlanacak olan destek personelinin tam
zaman eşdeğeri sayısı, toplam tam zamanlı Ar-Ge
personeli sayısının yüzde onunu geçemez. Destek
personelinin tam zaman eşdeğeri sayısı, toplam tam
zamanlı Ar-Ge personeli sayısının yüzde onunu geçmesi
halinde düşük ücretlerden başlanılarak hangi personelin
faydalanacağı belirlenir. Yararlanacaklar kapsamında
olanların ücretleri eşit ise işverenlerce belirleme
yapılır. Hesaplamalarda çıkan kesirler tama tamamlanır.
Örnek 1: (X) Anonim
Şirketine ait Ar-Ge merkezinde 70 tam zaman eşdeğer Ar-Ge
personeli ve 6 tam zaman eşdeğer destek personeli
çalışmakta olup, Ar-Ge personelinin 9'u doktoralıdır.
Doktoralı personel Bay (A)'ya, Ar-Ge faaliyeti
kapsamındaki çalışmasına ilişkin 2.000 YTL brüt ücret
ödenmektedir.
(X) A.Ş.'nin bu kapsamda yapacağı
ücret ödemelerinden Ar-Ge kapsamında çalıştırılan
doktoralı ve bekar personel Bay (A)'ya ait istisna
uygulaması aşağıdaki gibi olacaktır.
| -Brüt Ücret Tutarı |
2.000 YTL |
| -Vergiye TabiÜcret
Matrahı
[2.000-(2.000x%15=)]
(SSK.Primi İşçi Payı %15 + İşsizlik Sig. Primi
İşçi payı %1=%15) |
1.700 YTL |
| -İstisna Edilen Vergi
Matrahı Tutarı (1.700YTL x 0.90 = ) |
1.530 YTL |
| -İstisna Dışı Ücret
Matrahı (1.700 - 1.530 =) |
170 YTL |
| -Hesaplanan Vergi
Tutarı
(170 YTLx%15=)
-Hesaplanan Asgari Geçim İndirimi
(265 seri no.lu Tebliğe göre hesaplanan tutar) |
25,5 YTL
45,63 YTL |
| -Vergi dairesine
ödenecek tutar
(25,5-45,63=) |
- |
Böylece Ar-Ge merkezinde çalışan Bay
(A)'nın ücret gelirinden (1.530 YTLx %15=) 229,5 YTL
tutarında vergi istisnaya tabi olacak, istisna dışında
kalan ücret matrahından hesaplanan 25,5 YTL tutarındaki
gelir vergisi ise asgari geçim indirimi uygulaması
nedeniyle vergi dairesine ödenmeyecektir.
Söz konusu hesaplama, Ar-Ge
kapsamında çalışan doktoralı ve diğer personelin her
biri için yapılarak, Ek:1 ve Ek:2'de yer alan "İstihdam
Edilen Ücretlilere İlişkin Bilgiler" ile "Ar-Ge ve
Yenilik Faaliyetleri Kapsamında Ücret Ödemeleri
İstisnasına İlişkin Bildirim" doldurulacak ve muhtasar
beyanname ekinde verilecektir.
Örnek 2: Bir yıldan
beri yürütülmekte olan iki adet Ar-Ge
projesinden birisinin (M) Kamu kurumu tarafından
desteklenmesine karar verilmiş ve destek karar yazısı
01/07/2008 tarihi itibarıyla düzenlenmiştir. Bu projede
çalışan araştırmacı ve bekar Bayan (B)'nin almış olduğu
3.000 YTL'lik brüt ücrete ilişkin istisna uygulaması
aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır.
| -Brüt Ücret Tutarı |
3.000 YTL |
| -Ücret Matrahı
[3.000-(3.000x%15=)]
(SSK.Primi İşçi Payı %15 + İşsizlik Sig..
Primi İşçi payı %1=%15) |
2.550 YTL |
| -İstisna Edilen Tutar
(2.550YTL x 0.80 = ) |
2.040 YTL |
| -İstisna Dışı Ücret
Matrahı (2.550 - 2.040 =) |
510 YTL |
| -Hesaplanan Vergi
Tutarı
(510 YTLx%15=)
-Hesaplanan Asgari Geçim İndirimi
(265 seri no.lu Tebliğe göre hesaplanan tutar) |
76,5 YTL
45,63 YTL |
| -Vergi dairesine
ödenecek tutar
(76,5-45,63=) |
30,87 YTL |
Böylece Kamu kurumu tarafından
desteklen Ar-Ge projesinde çalışan Bayan (B)'nin
01/07/2008 tarihinden itibaren ücret gelirinden dolayı
(2.040 YTLx %15=) 306 YTL tutarında vergi istisnaya tabi
olacak, istisna dışında kalan ücret matrahından
hesaplanan 76,5 YTL tutarındaki gelir vergisinden ise
45,63 YTL tutarındaki asgari geçim indiriminin mahsubu
sonucu kalan 30,87 YTL muhtasar beyannameye dahil
edilerek vergi dairesine ödenecektir.
3.2.Uygulamanın Başlangıcı
Gelir vergisi stopajı teşviki
uygulaması 01/04/2008 tarihinden itibaren yürürlüğe
girmiştir. Teşvik uygulamasından bu Kanun uyarınca
yayımlanan "Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin
Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve Denetim
Yönetmeliği"nde yer alan usul ve esaslar çerçevesinde
yararlanılacaktır.
Bu nedenle anılan yönetmelikte
yeralan hükümler çerçevesinde;
-Ar-Ge merkezlerinde, Ar-Ge merkezi
belgesinin düzenlendiği,
-Rekabet öncesi işbirliği
projelerinde, proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
-Teknoloji merkezi işletmelerinde,
Ar-Ge ve yenilik projesinin onaylandığı,
-Teknogirişim sermaye desteklerinde,
kamu idaresi tarafından iş planının onaylandığı,
-Kamu kurum ve kuruluşları ile
kanunla kurulan vakıflar tarafından veya uluslararası
fonlarca desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen
Ar-Ge ve yenilik projelerinde, destek karar yazısının
düzenlendiği veya proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği,
tarihten itibaren gelir vergisi
stopajı teşvikinden yararlanılabilecektir.
Öte yandan, 5746 sayılı Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten önce başlanılmış olan Ar-Ge
ve yenilik projelerinde;
-Kamu kurum ve kuruluşları ile
kanunla kurulan vakıflar tarafından veya uluslararası
fonlarca desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen
Ar-Ge ve yenilik projelerine ilişkin destek karar yazısı
veya proje sözleşmesinin 01/04/2008 tarihinden önce
yürürlüğe girmesi halinde 01/04/2008,
-Ar-Ge merkezlerinde yürütülen Ar-Ge
ve yenilik projelerinde, Ar-Ge merkezi belgesinin
düzenlendiği,
tarih itibarıyla gelir vergisi
stopajı teşviki hükümlerinden yararlanılacaktır.
4. Teşvik Uygulaması Dışında
Kalan Ödemeler ve Teşviki Sona Erdiren Haller
4.1. Teşvik
Uygulaması Dışında Kalan Ödemeler
5746 sayılı Kanunda belirtilen gelir
vergisi stopajı teşvikinden kamu personeli hariç olmak
üzere teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge
merkezlerinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla
kurulan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca
desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve
yenilik projelerinde, teknogirişim sermaye
desteklerinden yararlanan işletmelerde ve rekabet öncesi
işbirliği projelerinde çalışan Ar-Ge ve destek
personelinin yararlanacağı belirtilmiş olup, aşağıda
belirtilen ödemeler nedeniyle gelir vergisi stopaj
teşviki uygulamasından yararlanılamayacaktır.
-Ar-Ge ve yenilik faaliyeti kapsamı
dışındaki çalışmalara ait ücret ödemeleri,
-Ar-Ge ve yenilik projelerinde görev
alan ve/veya işletmelerde çalışan kamu personeline
yapılan ücret ödemeleri,
-Ar-Ge ve yenilik faaliyeti
kapsamında ay içinde kısmî zamanlı olarak çalışan
personelin hak kazanılmış hafta tatili, yıllık ücretli
izin ve mazeret izni gibi sürelere isabet eden ücret
ödemeleri.
4.2.Teşvik Uygulamasının Sona
Erdiği Haller
Aşağıda belirtilen hallerde gelir
vergisi stopaj teşviki uygulanmaz:
-5746 sayılı Kanuna göre Ar-ge
merkezi olabilme niteliği, geçici verilendirme dönemini
içeren üçer aylık dönemlerde en az 50 (elli) tam zaman
eşdeğer personel istihdam şartına bağlanmıştır. Kanunda
belirtilen sayıda personel istihdam şartının ihlal
edildiği geçici vergilendirme dönemi itibarıyla,
-Ar-Ge ve yenilik projelerinde,
projenin herhangi bir nedenle sona ermesi veya projeye
verilen desteğin son bulması hallerinde, Ar-Ge ve
yenilik faaliyeti bitmiş sayılacağından bu tarihten
itibaren,
-KOSGEB teknoloji merkezi
işletmelerinde yürütülen projelerin herhangi bir nedenle
sona ermesi veya projeye verilen desteğin son bulması
hallerinde, Ar-Ge ve yenilik faaliyeti de son
bulacağından bu tarihten itibaren,
-Rekabet öncesi işbirliği projesinde
yer alan işletmeler, projenin herhangi bir nedenle sona
ermesi halinde bu tarihten itibaren, proje sözleşmesinin
iptal edilmesi halinde ise denetimin başlama tarihi
itibarıyla,
gelir vergisi stopajı teşvikinden
yararlanılamayacaktır.
5. Diğer Hususlar
Tamamlanmamış bir Ar-Ge ve yenilik
projesinin devredilmesi durumunda, Ar-Ge ve yenilik
projesini devralan işletme, Tebliğin 3 üncü bölümde
belirtilen esaslar çerçevesinde gelir vergisi stopajı
teşvikinden yararlanır.
5746 sayılı Kanun kapsamında gelir
vergisi stopajı teşvikinden yararlanan personel için
işverenler 5084 sayılı Kanun hükümlerinden aynı
vergilendirme dönemi içinde ayrıca yararlanamazlar.
Ancak Ar-Ge ve destek personeli dışında kalan personel
ile tam zamanlı Ar-Ge personeli sayısının %10'unu aşan
destek personeli için gerekli şartların taşınması
halinde, 5084 sayılı Kanunda öngörülen destek ve teşvik
unsurlarından yararlanılabilir.
5746 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği
tarih ile bu Tebliğin yayımlandığı tarih arasında, Kanun
ve buna ilişkin yayımlanan yönetmelik hükümlerinde
belirtilen şartları yerine getirmiş olup da Tebliğin
yayımlandığı tarihe kadar gelir vergisi stopajı
teşvikinden yararlanmamış olanların talepte bulunmaları
halinde, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun düzeltme
hükümlerine göre gerekli düzeltme işlemleri yapılır.
Kanun kapsamında gelir vergisi
stopajı teşvikinden yararlananların, teşvikten
yararlanma şartlarına haiz olmadıkları halde haksız yere
yararlandıklarının tespiti halinde, haksız yere
yararlanılan teşvik tutarları 213 sayılı Vergi Usul
Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü
Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde gerekli
müeyyideler uygulanarak tahsil edilir.
Tebliğ olunur.
EK:1 İstihdam Edilen Ücretlilere İlişkin Bilgiler
Listesi
EK:2 Ar-Ge ve Yenilik Faaliyetleri Kapsamında Ücret
Ödemeleri İstisnasına İlişkin Bildirim
[1] 12/03/2008 tarihli ve 26814 sayılı Resmi
Gazete'de yayımlanmıştır.
|
