|
Geçici iş
ilişkisinde yeni dönem
Uzun zamandan bu yana işverenler tarafından işçilik
maliyetlerinin düşürülmesine yönelik talepler vardı.
Özellikle kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin,
fazla mesai ve iş güvencesinden kaynaklanan
tazminatlardan dolayı işçilik maliyetlerindeki artış
işverenleri taşeronlaşmaya ve geçici istihdamla işçilik
hizmetlerini çözmeye yönlendirmektedir.
İşte bu kapsamda yapılan talepler sonucunda 4857 sayılı
kanuna geçici iş ilişkisi hükümleri eklenmişti.
"Geçici iş ilişkisi", işçinin yazılı olarak kabul etmesi
halinde holding bünyesi içinde veya aynı şirketler
topluluğuna bağlı başka bir işyerinde veya yapmakta
olduğu işe benzer işlerde çalıştırılması koşuluyla başka
bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere
geçici olarak devredilebilmesi anlamına gelmektedir.
Geçici iş ilişkisinin ilk koşulu, devir esnasında
işçinin yazılı rızasının alınmasıdır. İşçinin yazılı
rızası alınmadan geçici iş ilişkisinin kurulabilmesi söz
konusu olmayacaktır.
Yine, ikinci koşul ise, geçici iş ilişkisi kapsamında
çalıştırılacak işçinin,
-Holding bünyesi içinde,
-Aynı şirketler topluluğuna bağlı başka bir işyerinde,
-Yapmakta olduğu işe benzer işlerde çalıştırılmasıdır.
Üçüncü koşul ise, geçici iş ilişkisinin en fazla altı ay
için olmak üzere yazılı olarak yapılması ve gerektiğinde
en fazla iki defa yenilenebilmesidir.
İşte İş Kanunu'nda daha önce yapılmış olan bu düzenleme,
işverenlerin ihtiyaçlarını karşılamadığından dolayı
henüz Sayın Cumhurbaşkanı tarafından imzalanmayan 5920
sayılı kanunla İş Kanunu'na mesleki anlamda geçici iş
ilişkisi başlıklı 7/A maddesi eklenmektedir.
Bu düzenlemeye göre mesleki anlamda geçici iş ilişkisi;
özel istihdam bürosunun, geçici işgücü talebini
karşılamak amacıyla iş sözleşmesi düzenlediği işçisini,
iş görme edimini yerine getirmek üzere ücret
karşılığında bir başka işverene devrini ifade edeceği ve
bu faaliyetin Türkiye İş Kurumu tarafından izin verilmiş
özel istihdam büroları tarafından yerine getirileceği
hükme bağlanmaktadır.
Özel istihdam büroları devredeceği işçi ile iş
sözleşmesini, işçinin devredileceği işverenle geçici iş
ilişkisi sözleşmesini yazılı olarak yapmak zorundadır.
Bu sözleşmelerde yer alması gereken hususlar Türkiye İş
Kurumu'nca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenecektir.
Geçici iş ilişkisi sözleşmesine dayalı olarak
çalıştırılan işçi sayısı, işyerinde çalıştırılan işçi
sayısının dörtte birini geçemeyecektir.
Bu kapsamda çalıştırılacak işçi sayısının tespitinde
kısmi süreli iş sözleşmesine göre çalışanlar, çalışma
süreleri dikkate alınarak tam süreli çalışmaya
dönüştürülecektir.
Aynı işçi için, aynı işverenle yapılacak geçici iş
ilişkisi sözleşmelerinin toplam süresi on sekiz ayı
geçemeyecektir.
www.muhasebenet.net
Bu süreyi geçen çalıştırma, geçici iş ilişkisi
sözleşmesinin yazılı olarak yapılmaması veya sözleşmede
belirtilen sürenin dolmasına rağmen devam eden
çalıştırma durumlarında, devredilen işverenle işçi
arasında belirsiz süreli iş sözleşmesi kurulmuş
olacaktır.
Özel istihdam bürolarının bu faaliyet için istihdam
edecekleri işçilerle yapacakları belirli süreli iş
sözleşmeleri, esaslı nedene dayalı zincirleme iş
sözleşmesi niteliğini taşırlar.
Devredilen işyerinde grev ve lokavt olması ve özel
istihdam bürosunun işçiyi bu süre içerisinde başka bir
işyerinde istihdam edememesi halinde, özel istihdam
bürosu işçinin asgari ücretten az olmamak üzere
sözleşmede belirtilen ücretinin yarısını ödemek
zorundadır.
Geçici iş ilişkisi sözleşmesine dayalı olarak
çalıştırılan işçiler, özürlü işçi sayısının tespitinde
dikkate alınmayacaktır.
Burada işçinin özel istihdam bürosu tarafından
ücretinin, kıdem-ihbar-yıllık izin-fazla mesai
haklarının ödenmeyecek olması gibi durumlarda
mağduriyetleri ortaya çıkacaktır. Bu nedenle işçilerin
bu haklarını ödeyecek güçte mal varlığı bulunmayan özel
istihdam bürosu şirketlerinin ilerde kamuya sıkıntı
doğuracağı şüphesizdir. Bu yönde mutlaka düzenleme
yapılarak işçi hakları garanti altına alınmalıdır.
Ayrıca, bu kapsamda Sosyal Güvenlik Kurumu'nun
çalıştırılan işçilere ait ve süresinde ödenmeyen sigorta
primlerinin sorun yaşatacağı tartışmasızdır.
Resul KURT /
İŞ HUKUKU VE SOSYAL GÜVENLİK
info@resulkurt.com
03.07.2009
|
